Europese deadline 2026 voor digitale identiteit opent een markt van $47 miljard

Tegen eind 2026 moet elke regering in de Europese Unie haar burgers een digitale identiteitsportemonnee aanbieden.

Erika Maslauskaitė heeft jarenlang bepleit waarom dat nodig is.

"Toen het internet begon, ontbrak de identiteitslaag," zei de medeoprichter en CEO van de Litouwse startup AlongID in een interview met Invezz.

"We hebben geen controle over onze digitale identiteitsgegevens. Onze digitale identiteitsgegevens liggen overal verspreid."

Haar bedrijf bouwt wat zij 'de ontbrekende vertrouwenslaag op het internet' noemt, en de wet duwt Europa nu in die richting.

eIDAS 2.0 geeft banken en andere gereguleerde bedrijven tot eind 2027 om de portemonnee te accepteren.

Voor beleggers is de echte vraag niet of dit gebeurt, maar wie betaald krijgt om de onderliggende infrastructuur te bouwen.

Wat eIDAS 2.0 daadwerkelijk afdwingt

De verordening trad in werking in mei 2024 en heeft interoperabiliteit als doel: een portemonnee uitgegeven in één lidstaat moet in de andere 26 worden erkend. Voor Maslauskaitė is de aantrekkingskracht concreet.

"Als Litouwse kan ik gemakkelijk een bankrekening openen in Polen of Spanje," zei ze.

"Op dit moment is het een uitdaging omdat we niet met elkaar verbonden zijn. De verordening is dus een aanjager. We gaan alle diensten digitaliseren en we zullen interoperabel zijn binnen [de unie], maar ook over de grenzen heen." Brussel wil dat 80% van de EU-burgers tegen 2030 een digitale ID gebruikt.

De levering is het knelpunt. In april 2026 zei de Europese Commissie dat ze betwijfelde of alle lidstaten op tijd zouden lanceren, en begin van het jaar was geen enkele gecertificeerd volgens de nieuwe specificaties.

Er bestaan binnenlandse apps, maar die blijven binnenslands. De Poolse app mObywatel had medio 2026 meer dan 12 miljoen gebruikers, maar werkt alleen binnen Polen.

"Op het moment dat mensen het land ontvluchtten, was het verdwenen," zei Maslauskaitė over de nationale app van Oekraïne.

"Je zou je paspoort moeten meenemen. Maar wat ontbreekt is een ecosysteem. Niemand praat over de noodzaak van het ecosysteem. Wat het ecosysteem doet is alle partijen bij elkaar brengen."

Als vergelijking wijst ze naar betalingen, waar PSD2 banken in 2018 dwong hun rekeninggegevens te openen en open banking in één klap een business werd.

De onboardingkosten die fintechs blijven betalen

De commerciële kans gaat gepaard met een bekende kostenpost voor elk gereguleerd bedrijf: banken en fintechs verifiëren steeds opnieuw dezelfde klant.

"KYC en KYB zijn niet genoeg," zei Maslauskaitė over de know-your-customer- en know-your-business-controles.

"Het ondersteunt nog steeds niet het volledige verificatieproces dat voor het bedrijf vereist kan zijn."

Het koppelen van één leverancier aan een grote bank, voegde ze toe, is zeer ingrijpend.

"Het is als een project van drie jaar. En terwijl de implementatie plaatsvindt kan de regelgeving veranderen. De technische vereisten kunnen wijzigen. Ook de bedrijfsvoering kan veranderen."

Haar oplossing is een herbruikbare, portemonnee-gebaseerde credential. "Als je een bank bent, verifiëren ze je elke keer opnieuw als klant en betalen ze per transactie," zei ze.

"Als je de portemonnee hebt, kun je zichtbaarheid vaststellen omdat je de credential al in de portemonnee hebt. Dus heeft het geen zin dat zij betalen voor het repetitieve proces. Ze kunnen die credential opnieuw gebruiken. En op schaal, wanneer er veel transacties zijn, daalt de prijs gewoon dramatisch."

Het model, zei ze, doet denken aan twee bedrijven die fintech-investeerders kennen.

"Er zijn tal van lokale betaalmethoden die Stripe heeft verbonden in één kerninfrastructuur," zei ze, en AlongID wil hetzelfde doen voor identiteit.

De prikkels vergelijkt ze met muziek: "Net zoals Spotify voor muziek deed, labels met artiesten verbinden en hen stimuleren."

Een Litouwse gok op de 'vertrouwenslaag'

AlongID werd afgesplitst van Deverium, een Vilnius-softwarebedrijf opgericht in 2019 dat verificatiewerk heeft gedaan met GB Group, het in Londen genoteerde identiteitsbedrijf.

Het haalde een Europese subsidie van €2 miljoen op, presenteerde het product op het Mobile World Congress in maart 2025 en bereidt een lancering voor met een Europese neobank.

"De kern is vertrouwensinfrastructuur," zei Maslauskaitė, "een vertrouwensnetwerk van digitale identiteitsattributen waarin we verschillende aanbieders verbinden en hen stimuleren."

Ze wijst snel de beschuldiging van toezicht af die elk gecentraliseerd identiteitsproject achtervolgt.

"Onze visie is niet om een monopolie te worden," zei ze. "Onze visie is juist om een aanjager te worden, om meer vertrouwen te brengen in termen van connectiviteit." Credentials, zei ze, blijven "op het apparaat" en zijn "gehasht."

"Ik ben geen voorstander van een Big Brother-benadering. Het gaat er alleen om de regelgeving als voordeel te gebruiken om aanvullende diensten te creëren, zodat we minder fraude hebben." Identiteit, in haar woorden, wordt de infrastructuur voor het AI-tijdperk.

"Achter elke agent moet je verifiëren wie namens de agent handelt," zei ze.

"Met AI kun je op dit moment alles vervalsen; je kunt letterlijk alles vervalsen. Daarom is er het punt van vertrouwen."

Dat Litouwen het lanceerplatform is, is geen toeval. De Bank van Litouwen heeft een decennium besteed aan het aantrekken van fintechs met een lichtere licentie voor elektronische geldinstellingen en Engelstalige documenten, de route die Revolut nam toen het in december 2018 een gespecialiseerde banklicentie en een EMI-licentie in Vilnius verkreeg.

Invest Lithuania telt ongeveer 248 fintechbedrijven en rangschikt het land als eerste in de EU qua uitgegeven fintechlicenties, het ecosysteem dat unicorns als Vinted en Nord Security heeft voortgebracht.

Wat het betekent voor beleggers

De prijs is aanzienlijk. Grand View Research schat de markt voor digitale identiteit op bijna $47 miljard in 2025 en $135 miljard in 2033; MarketsandMarkets ziet die op $44 miljard en stijgend naar $132 miljard in 2031.

Het veld is verzadigd, van het Noorse Signicat en het Duitse IDnow tot GB Group en Litouwse concurrenten iDenfy en Ondato. Maslauskaitė zet in op de vraag onder de grote banken.

"Regelgeving wordt over het algemeen geschreven voor grote bedrijven," zei ze, "maar wie eigenlijk wordt vergeten is bijvoorbeeld een accountantskantoor van 10 mensen. Geweldige accountants, maar ze hebben helemaal geen expertise op het gebied van identiteit, terwijl het in die specifieke sector zo nodig is om risico's in hun zaak te minimaliseren."

Wat er daarna gebeurt, betoogt ze, komt neer op vertrouwen. "Hoe verifiëren we wat waar en authentiek is en wat niet?" zei ze.

"Daarvoor hebben we de kritieke, legitieme infrastructuur nodig die gelicentieerd is."

Maslauskaitė stelt dat de regelgeving al de vraag heeft gecreëerd; de resterende vraag is welke bedrijven de infrastructuur gaan bouwen.