Waarom kunnen olieprijzen stagneren terwijl er een overaanbod dreigt?

Ook al heeft de oliemarkt moeite om uit de huidige bandbreedte van $ 70-75 per vat te breken, zal een voldoende aanbod tot 2025 de prijzen waarschijnlijk laag houden.

Handelaren houden de situatie in het Midden-Oosten nauwlettend in de gaten, in de hoop dat verdere escalatie de olieprijzen nog verder zou opdrijven.

Olieprijzen waren met meer dan 10% gestegen nadat Iran Israël had aangevallen. Brent was voor het eerst sinds augustus weer boven de $80 per vat gestegen.

Maar de rally duurde niet lang.

Sinds de aanval van Iran op Israël op 1 oktober is er tot nu toe geen sprake meer geweest van een reële bedreiging voor de olievoorziening.

Direct na de aanval van Iran op Israël eerder deze maand, waren er zorgen dat de oliefaciliteiten van eerstgenoemde het doelwit zouden zijn. Maar die zorgen zijn inmiddels verdwenen en tenzij Israël de oliefaciliteiten in Iran aanvalt, zullen de prijzen naar verwachting binnen hun huidige bandbreedte blijven.

Overaanbod in 2025?

Nu er in het Midden-Oosten geen grote aanbodschokken zijn, is de aandacht weer verschoven naar voldoende zorgen over vraag en aanbod voor oliehausses.

De geringe vraag in China dit jaar zorgde voor lage prijzen.

De Aziatische reus is de grootste importeur van ruwe olie ter wereld.

Volgens het Internationaal Energieagentschap (IEA) zal de vraag naar olie in China dit jaar waarschijnlijk met 20% groeien, vergeleken met een groei van 70% in 2023.

Ook volgend jaar zal de groei van de vraag naar olie in China waarschijnlijk slechts 20% bedragen.

"De Chinese vraag naar olie is bijzonder zwak, met een daling van de consumptie met 500 kb/d op jaarbasis in augustus - de vierde opeenvolgende maand van dalingen", aldus het IEA in zijn maandelijkse rapport van oktober.

Ondertussen zullen de Organisatie van Olie-Exporterende Landen en haar bondgenoten vanaf december de olieproductie verhogen.

Saoedi-Arabië en OPEC+ zullen naar verwachting een deel van de vrijwillige olieproductieverlagingen van december ongedaan maken om marktaandeel terug te winnen.

De ontwikkeling komt op een moment dat de vraag al lijdt. Als OPEC doorgaat met hun geplande verhogingen, kunnen de olieprijzen verder dalen.

Groei van het aanbod buiten OPEC

Tegelijkertijd zal de groei van de niet-OPEC-aanvoer waarschijnlijk ook een negatief effect hebben op het sentiment.

Het IEA verwacht dat de groei in de niet-OPEC olieaanvoer dit jaar en volgend jaar rond de 1,5 miljoen vaten per dag zal liggen. Dit overtreft de groei van de OPEC-aanvoer.

"De Verenigde Staten, Brazilië, Guyana en Canada zullen naar verwachting het grootste deel van de toename voor hun rekening nemen, waardoor de productie in beide jaren met meer dan 1 mb/d zal toenemen. Dit zal de verwachte groei van de vraag ruimschoots dekken", aldus het IEA.

Bovendien ligt de reserve-olieproductiecapaciteit van OPEC+ op historische hoogten, afgezien van de uitzonderlijke periode van de COVID-19-pandemie.

Exclusief Libië, Iran en Rusland bedroeg de effectieve reservecapaciteit in september ruim 5 mb/d, aldus het IEA.

Het agentschap meldde echter dat de wereldwijde voorraden geraffineerde producten zijn gestegen tot het hoogste niveau in drie jaar, waardoor de marges in belangrijke raffinagecentra onder druk staan.

Ondertussen beschikt het IEA zelf over een publieke voorraad ruwe olie van ruim 1,2 miljard vaten, met nog eens een half miljard vaten in portefeuille die onder industriële verplichtingen vallen.

Ook al is er sprake van een aanbodschok in het Midden-Oosten, de wereld is goed voorzien wat betreft de olievoorziening.

In de Short-Term Energy Outlook van oktober voorspelt de Amerikaanse Energy Information Administration (EIA) dat de wereldwijde productie van aardolie en andere vloeibare brandstoffen in 2025 met 2 miljoen vaten per dag zal toenemen, vergeleken met een groei van slechts 500.000 vaten per dag in 2024, gedreven door de productie van landen die geen lid zijn van de OPEC.

China blijft de sleutel

Als het aanbod in 2025 toereikend is, is de enige andere factor, naast geopolitieke risicopremies, die de olieprijzen kan opdrijven, een sterke vraag uit China.

Tot nu toe zijn de signalen uit China echter niet positief: de olie-import is de afgelopen maanden afgenomen.

Volgende week worden belangrijke indicatoren bekendgemaakt, namelijk de inkoopmanagersindices in China. Deze zouden de prijzen in alle sectoren evenredig kunnen opdrijven.

"Aangezien de aankondigingen van de nieuwe stimuleringsmaatregelen grotendeels plaatsvonden na de enquêteperiode voor de septemberindices, is er een kans dat de sentimentindicatoren in oktober enigszins zijn opgeklaard. We zijn echter niet overdreven optimistisch", aldus Barbara Lambrecht, grondstoffenanalist bij Commerzbank AG, in een rapport.

Bovendien zorgt de snelle opkomst van elektrische voertuigen in China er ook voor dat het olieverbruik in 's werelds grootste importeur wordt ingeperkt. Dit zal alleen maar toenemen naarmate de wereld afstapt van fossiele brandstoffen.

Prijsvoorspellingen voor de rest van 2024

Olieprijzen zijn steeds gevoeliger voor dalingen, ondanks de aanhoudende spanningen in het Midden-Oosten.

"Ik denk dat de olieprijzen de rest van het jaar onder druk blijven staan. De voorraden blijven hoog, maar de vraag is gedaald", vertelde Rizvi van Primary Vision Network aan Techopedia.com.

In juli handhaafde Rizvi de olieprijzen op $ 70 per vat, als reden voor de wereldwijde economische vertraging.

Ondertussen heeft ANZ Research ook haar prognoses voor de olieprijs voor de rest van dit jaar verlaagd.

Het agentschap verwacht nu dat de prijs van Brent-ruwe olie in 2024 op $ 80 per vat zal uitkomen, terwijl de eerdere prognose nog op $ 87 per vat lag.

Wat de WTI-prijzen betreft, verwacht ANZ dat de Amerikaanse benchmark op $ 78 per vat zal worden verhandeld, vergeleken met de eerdere schatting van $ 84 per vat.

ANZ Research zei: