Eli Lilly CEO hekelt Britse medicijnprijzen: wat zit er achter de terugslag?

Dave Ricks, chief executive van Eli Lilly, heeft een grimmige waarschuwing afgegeven aan de Britse regering, waarbij hij Groot-Brittannië "waarschijnlijk het slechtste land in Europa" noemt voor medicijnprijzen en waarschuwt dat de natie nieuwe medicijnen zou kunnen mislopen, tenzij de omstandigheden verbeteren.

In een gesprek met de Financial Times zei Ricks dat het Britse systeem om de kosten van medicijnen laag te houden door middel van kortingen innovatie en investeringen ontmoedigde.

"Tenzij dat verandert, denk ik niet dat ze veel nieuwe medicijnen zullen zien en ik denk niet dat ze veel investeringen zullen zien," zei hij.

De opmerkingen komen te midden van toenemende frustratie binnen de farmaceutische industrie, nu grote spelers, waaronder Merck en AstraZeneca, projecten in het VK terugschroeven of pauzeren vanwege wat zij omschrijven als een steeds vijandiger wordende omgeving.

Industrie pushback over NHS-kortingsregeling

Een deel van de reden voor het geschil is het Voluntary Scheme for Branded Medicines Pricing, Access and Growth (VPAG), een overeenkomst voor 2024-2028 tussen de overheid, de NHS en de farmaceutische industrie.

Het systeem vereist dat medicijnfabrikanten kortingen betalen om de NHS-uitgaven aan merkgeneesmiddelen binnen het budget te houden, met hogere terugvorderingspercentages voor nieuwere medicijnen.

Voor farmaceutische bedrijven zijn deze kortingspercentages - momenteel vastgesteld op een minimum van 23,5% - veel hoger dan in andere Europese landen.

Ricks zei dat het systeem bedrijven effectief straft voor hun succes.

"We willen graag af van de terugvorderingsregeling genaamd VPAG, die ons kosten in rekening brengt voor ons eigen succes", zei hij tegen de FT.

De onderhandelingen over de prijsstelling van geneesmiddelen stortten eind augustus in toen het "genereuze" aanbod van minister van Volksgezondheid Wes Streeting werd afgewezen door geneesmiddelenfabrikanten, waardoor de regeling van kracht bleef op een niveau dat de industrie onhoudbaar acht.

Een woordvoerder van de regering zei dat de gesprekken konden worden hervat, maar hield vol dat het vorige voorstel nog steeds stond: "Onze deur blijft open voor toekomstige betrokkenheid."

Miljarden aan investeringsprojecten gepauzeerd of geschrapt

De gevolgen hebben de Britse life sciences-sector al getroffen.

Eli Lilly stopte in augustus tijdelijk de verzending van zijn afslankmiddel Mounjaro in afwachting van een geplande prijsstijging van 170%, terwijl Merck deze maand aankondigde dat het zijn Londense onderzoekscentrum zou schrappen en de laboratoria van het Francis Crick Institute en het London Bioscience Innovation Centre zou verlaten, waardoor 125 banen zouden verdwijnen.

AstraZeneca, de grootste geneesmiddelenproducent van Groot-Brittannië, heeft een geplande uitbreiding van zijn onderzoekslocatie in Cambridge ter waarde van 200 miljoen pond onderbroken en in januari een vaccinfabriek van 450 miljoen pond in Liverpool geannuleerd nadat hij er niet in was geslaagd overheidssteun te krijgen.

Bron: The Guardian

In totaal zijn dit jaar vier grote projecten ter waarde van meer dan £ 1,8 miljard geschrapt of opgeschort, waarbij cijfers uit de sector waarschuwen dat sinds 2022 ten minste 13 belangrijke investeringsbeslissingen tegen het VK zijn ingegaan.

Sanofi en Novartis hebben ook teruggeschroefd, waarbij Novartis zijn aanwezigheid in het VK heeft teruggebracht van zeven locaties en meer dan 4.000 medewerkers naar een enkele Londense basis met 1.200 werknemers.

Stemmen uit de industrie waarschuwen voor menselijke kosten

Farmaceutische managers beweren dat het geschil niet alleen over investeringen gaat, maar ook over de toegang van patiënten tot nieuwe behandelingen.

Guy Oliver, Brits hoofd van Bristol Myers Squibb, vertelde de Times dat het bedrijf het afgelopen jaar 34 partnerschappen met de NHS had geannuleerd vanwege chronische onderinvestering.

"Dit alles heeft een menselijke prijs", zei hij. "Patiënten lijden echt, en lijden al vele, vele jaren."

Paul Naish, hoofd markttoegang van Sanofi in het Verenigd Koninkrijk, voegde eraan toe dat substantiële investeringen nu in de wacht stonden, noemde de situatie "ondraaglijk" voor patiënten en drong er bij de regering op aan om met de sector samen te werken.

De tariefdreigementen van Trump dragen bij aan de spil van bedrijven weg van het VK

De problemen van het VK worden nog verergerd door de druk van over de Atlantische Oceaan.

De Amerikaanse president Donald Trump heeft lagere medicijnprijzen voor Amerikaanse consumenten en meer binnenlandse investeringen geëist, waarbij hij dreigt met tarieven tot 250% op de invoer van farmaceutische producten.

Farmaceutische groepen reageren door zich te richten op de Amerikaanse markt.

Industrieleiders zeggen dat het standpunt van Trump, in combinatie met de lage uitgaven in het VK, bedrijven dwingt om prioriteit te geven aan Amerikaanse expansie ten koste van Groot-Brittannië.

Het besluit van Merck om af te zien van de ontwikkeling van King's Cross - die in 2027 zou worden geopend - werd deels toegeschreven aan deze verschuiving, naast wereldwijde kostenbesparende maatregelen.

Het bedrijf heeft 6.000 banenverlies aangekondigd en is van plan jaarlijks $ 3 miljard te besparen.

Politieke reactie verdeeld

De regering heeft de ontevredenheid van de sector erkend, maar houdt vol dat de fiscale druk de mogelijkheden beperkt.

Minister van Wetenschap Ian Murray beschreef de terugtrekking van Merck als "zeer teleurstellend", maar beschouwde het als een commerciële beslissing die werd beïnvloed door wereldwijde trends.

Politici van de oppositie beweren echter dat de regering niet genoeg doet.

De conservatieve schaduwwetenschapssecretaris Julia Lopez zei dat de opmerkingen van Merck als een wake-up call zouden moeten dienen.

"Simpel gezegd, het VK is internationaal niet concurrerend", zei ze. "De overheid moet wakker worden, en dat nu doen."

Experts waarschuwen voor schade op lange termijn

Sir John Bell, emeritus regius hoogleraar geneeskunde aan de Universiteit van Oxford, zei dat de verminderde uitgaven van Groot-Brittannië aan medicijnen in vergelijking met wereldwijde collega's de kern van het probleem vormen.

"Tien jaar geleden besteedden we 15% van onze zorguitgaven aan geneesmiddelen. Nu is dat 9%. De rest van de OESO zit tussen de 14 en 20%", zei hij tegen de BBC.

Hij waarschuwde dat grote bedrijven investeringen naar het buitenland zouden blijven verleggen als het VK niet bereid zou blijven om innovatie te waarderen.

"De grote bedrijven moeten werken in een systeem waarin ze hun producten kunnen verkopen, en als ze hun producten hier niet kunnen verkopen, gaan ze ergens anders zaken doen," zei hij.