Interview: De crisis in Nepal kan een nieuw tijdperk inluiden of uitmonden in een diepere chaos, zegt Rishi Gupta van ASPI

Nepal wordt geconfronteerd met een van de ergste politieke crises in decennia, aangezien premier KP Sharma Oli dinsdag ontslag nam na dagen van gewelddadige door jongeren geleide protesten die in het hele land uitbraken.

Minstens 19 mensen werden gedood en meer dan 300 raakten gewond bij de protesten, die het plotselinge verbod van de regering op sociale media begonnen. De stap werd gezien als een hardhandig optreden tegen afwijkende meningen en leidde tot de mobilisatie van Gen Z-demonstranten.

De politie nam haar toevlucht tot extreme maatregelen toen de protesten gewelddadig werden, waarbij iconische overheidssites, waaronder het parlement en de residenties van topleiders, in brand werden gestoken.

Nu de premier niet meer in functie is, zijn het Nepalese parlement, de oppositiepartijen en de demonstranten verwikkeld in een impasse over de toekomst van het land en eisen ze verreikende hervormingen en verantwoording.

Te midden van de toenemende crisis in de Himalaya-natie sprak Invezz met Rishi Gupta, adjunct-directeur van het Asia Society Policy Institute, New Delhi, om een beter inzicht te krijgen achter de schermen van de crisis in Nepal en wat de toekomst biedt na het aftreden van de premier.

Uittreksels:

Invezz: Hoe ziet u de onmiddellijke risico's voor de politieke stabiliteit na het aftreden van de premier, vooral nu de oppositiepartijen en het leger onderhandelen over de volgende stappen?

Rishi Gupta: Het aftreden van de premier van Nepal heeft jonge demonstranten een echte kans gegeven om hervormingen door te voeren, maar het heeft ook een gevaarlijk machtsvacuüm gecreëerd.

De jeugd slaagde erin om leiderschap af te dwingen en mensen zover te krijgen dat ze transparantie eisten, wat enorm is. Maar nu worstelen oppositiepartijen en het leger om de volgende stappen te vinden terwijl ze te maken hebben met wijdverbreide woede.

Het lastige is het managen van verwachtingen, aangezien mensen snel grote veranderingen willen, maar haasten kan averechts werken. Beweeg echter te langzaam en er kunnen meer protesten uitbreken.

Nepal staat eigenlijk op een tweesprong: dit kan een nieuw tijdperk van inclusieve politiek inluiden of in een diepere chaos terechtkomen, afhankelijk van hoe snel leiders reageren op wat jonge mensen eisen.

Invezz: Hoe rechtvaardigde de Nepalese regering zowel het verbod op sociale media als de daaropvolgende krachtige reactie van de politie, en hoe komen deze rechtvaardigingen overeen met trends in de mobilisatie en afwijkende meningen van jongeren?

Rishi Gupta: De regering van Nepal zegt dat ze sociale media hebben verboden om het land te beschermen en technologiebedrijven nieuwe registratieregels te laten volgen.

Ambtenaren beweren dat het gaat om het stoppen van nepnieuws en het verantwoordelijk houden van deze platforms volgens de Nepalese wet. Maar de echte reden was om de groeiende kritiek op het falen van de overheid en corruptieschandalen het zwijgen op te leggen.

Het hardhandige politieoptreden tegen demonstranten maakte de zaken nog erger en benadrukte deze grote botsing tussen autoriteiten die kritiek proberen te beheersen en jonge mensen die afhankelijk zijn van sociale media om zich te organiseren, zich uit te spreken en bloot te leggen wat er mis gaat met hun regering.

Voor de jeugd van Nepal zijn deze platforms niet alleen sociale netwerken, maar ook essentiële instrumenten voor politieke actie en vrijheid van meningsuiting. Dit hele conflict gooit alleen maar olie op het vuur en maakt mensen nog bozer over de manier waarop de dingen worden aangepakt.

Het 'Nepo Kids'-schandaaleffect?

Invezz: In hoeverre hebben corruptie en "Nepo Kids"-schandalen de legitimiteit van het Nepalese leiderschap beïnvloed, en hoe heeft het digitale activisme van Gen Z de verhalen rond deze kwesties veranderd?

Rishi Gupta: Gen Z van Nepal protesteert niet uit het niets, omdat ze genoeg hebben van decennia van politieke chaos en gebroken beloften over ontwikkeling.

Deze jonge mensen zijn betrokken bij kwesties van sociale rechtvaardigheid en ze hebben genoeg van de corruptie en vriendjespolitiek die iedereen 'Nepo Kids' noemt, in feite familieleden van politici die zachte banen en een speciale behandeling krijgen.

Deze schandalen hebben de geloofwaardigheid van de regering volledig verwoest en laten zien hoe corrupt de hele politieke elite werkelijk is.

Maar wat nu anders is, is hoe Gen Z sociale media gebruikt om hun boodschap naar buiten te brengen, waarbij traditionele media worden omzeild die vaak zwijgen over deze kwesties.

Ze eisen echte transparantie en verantwoording van een systeem dat altijd achter gesloten deuren werkt.

Dit is niet alleen klagen, het is ook een botte afwijzing van hoe dingen altijd zijn gedaan en een drang naar daadwerkelijke democratische hervormingen en eerlijke ontwikkeling die iedereen ten goede komt, niet alleen de paar aangeslotenen.

Invezz: Denkt u dat internationale kritiek, zoals verklaringen van de VN en Amnesty International, een rol heeft gespeeld bij het vormgeven van de reactie van de regering?

Rishi Gupta: Internationale groepen zoals de VN en Amnesty International roepen al jaren de bestuurs- en mensenrechtenproblemen van Nepal op, maar eerlijk gezegd is hun kritiek niet sterk of consistent genoeg geweest om de zaken zo dramatisch op te schudden.

De massale protesten en gewelddadige repressie die we nu zien, zijn niet echt het gevolg van druk van buitenaf, maar omdat mensen in Nepal absoluut genoeg hebben van corruptie, nepotisme en censuur.

Natuurlijk, wanneer internationale organisaties onderzoeken en respect voor burgerrechten eisen, voegt dit enige morele steun toe aan de zaak van de demonstranten.

Maar die oproepen alleen waren niet genoeg om echte beleidsveranderingen af te dwingen of ambtenaren te laten aftreden.

Wat op dit moment echt de drijvende kracht is achter overheidsbeslissingen, is de enorme omvang en intensiteit van door jongeren geleide protesten die in hun eigen achtertuin plaatsvinden.

De directheid van duizenden boze jonge Nepalezen op straat is veel krachtiger dan diplomatieke verklaringen uit het buitenland. Het is binnenlandse woede, niet internationaal vingerkwispelen, dat verandering afdwingt.

Wat biedt de toekomst voor Nepal?

Invezz: Welke beleids- of bestuurshervormingen worden het meest dringend gevraagd door Nepalese jongeren, en welke scenario's kunnen zich voordoen als hun oproepen tot verantwoording niet worden ingewilligd?

Rishi Gupta: De veranderingen die de jongeren van Nepal willen, kunnen niet plaatsvinden tenzij alle politieke partijen aan boord komen, maar het addertje onder het gras is dat ze niet meer dezelfde oude gezichten aan de onderhandelingstafel willen.

Demonstranten eisen volledig nieuw leiderschap dat daadwerkelijk krijgt waar ze voor vechten, omdat ze ziek zijn van de corruptie en vriendjespolitiek die de show runnen.

Er ligt geen magische oplossing in de coulissen, maar deze crisis zou de opening kunnen zijn voor een hele nieuwe generatie leiders om op te staan als mensen die daadwerkelijk het vertrouwen kunnen herstellen en echte hervormingen kunnen doorvoeren.

De grote vraag is of de huidige machtsspelers ruimte zullen maken voor deze generatiewisseling of zullen vechten om hun grip op de controle te houden.

Hoe dit uitpakt, zal in feite bepalen waar Nepal naartoe gaat. Of de oude garde doet een stap opzij en laat nieuwe stemmen leiden, of ze zetten hun hakken in het zand en lopen het risico alles erger te maken.