Rystad waarschuwt: krapte bij Europese offshore-wind; Siemens Gamesa en Vestas stijgen

De Europese ambitie om de offshore-windcapaciteit uit te breiden botst op een structurele krapte in de toelevering, nu de prijzen van turbines stijgen en de markconcentratie toeneemt. 

Een nieuwe analyse van Rystad Energy waarschuwt dat de post‑2030‑doelstellingen van de regio buiten bereik kunnen raken tenzij beleidsmakers en ontwikkelaars knelpunten in de turbinewaardeketen aanpakken.  

Siemens Energy, moederbedrijf van Siemens Gamesa, is dit jaar bijna 20% gestegen op verwachtingen van offshore-prijszettingsmacht, terwijl het Deense Vestas Wind Systems ongeveer 15% is geklommen nu de vraag naar zijn 15 MW‑turbines aantrekt. 

Daarentegen is GE Vernova, recent afgesplitst van General Electric, onder druk gekomen nu het aandeel is belast door het tijdelijk pauzeren van nieuwe offshore‑orders vanwege technische tegenslagen.

Concentratie en stijgende kosten  

GE Vernova, Siemens Gamesa en Vestas vormen al lange tijd de ruggengraat van de westerse offshore‑turbinelevering.

Maar nu GE Vernova nieuwe offshore‑orders heeft gepauzeerd na technische problemen, leveren Siemens Gamesa en Vestas vrijwel alle turbines die beschikbaar zijn voor Europese ontwikkelaars.  

Deze versmalling van het aanbod valt samen met scherpe prijsstijgingen.

Rystad Energy merkt op dat de verkoopprijzen van turbines sinds 2020 met 40–45% zijn gestegen, ruim sneller dan de toename van de productiekosten van 20–25%.  

“De markt is structureel krap geworden: hoge vraag, beperkte diversiteit onder leveranciers en toenemende complexiteit van turbines,” zei Sander Baksjoberget, senioranalist, offshorewindonderzoek bij Rystad Energy.

“Die combinatie geeft OEM’s echte prijszettingsmacht en de mogelijkheid selectief te zijn welke projecten worden gebouwd.”  

De aandelen van Siemens Energy, moeder van Siemens Gamesa, zijn de afgelopen maanden volatiel geweest, wat de zorgen van beleggers over druk op de toeleveringsketen weerspiegelt.

Het aandeel Vestas Wind Systems heeft zich stabieler gehouden, al waarschuwen analisten dat stijgende inputkosten op marges kunnen drukken. 

GE Vernova, recent afgesplitst van General Electric, ziet zijn waardering onder druk staan door offshore‑tegenslagen.  

Nacelles en rotorbladen onder druk  

De krapte in de toelevering is het meest acuut bij nacelles en rotorbladen, de meest complexe en kritische componenten van moderne turbines.

Nacelles huisvesten de generator, de tandwielkast en de vermogenselektronica, terwijl rotorbladen langer worden en moeilijker te produceren en te vervoeren zijn.  

“De offshore‑ambities van Europa zijn reëel en de pijplijn weerspiegelt een oprechte politieke toewijding,” voegde Baksjoberget toe. 

Daarentegen blijven torens relatief flexibel, met een bredere leveranciersbasis en lagere toetredingsbarrières.

Deze ongelijkmatige verdeling van de druk op het aanbod verandert de balans tussen ontwikkelaars en fabrikanten.  

Grotere turbines, grotere uitdagingen  

De mix van turbines die tussen 2020 en 2027 zijn geleverd, illustreert hoe snel de markt is verschoven.

In eerdere jaren domineerden 9–10 MW‑modellen, terwijl recente leveringen steeds vaker in de 14–15 MW‑klasse vallen. 

Siemens Gamesa tekende als eerste contracten voor zijn 14 MW‑model en ging later over naar de 15 MW‑klasse.

Vestas volgde met zijn V236‑15 MW, dat vanaf 2024 tractie kreeg.  

Deze verschuiving naar grotere, complexere turbines heeft prijsstijgingen aangewakkerd. 

“De turbines die vandaag worden gebouwd en geïnstalleerd zijn aanzienlijk groter en complexer dan die van vijf jaar geleden, en die complexiteit komt tot uiting in wat OEM’s kunnen vragen,” stelde Rystad vast.  

Contractherijking en last voor ontwikkelaars  

De scherpe stijging van turbineprijzen sinds 2020 valt niet alleen door kostenstijgingen te verklaren.

In 2020–2021 zaten fabrikanten vast aan contracten die uitgingen van stabiele inputkosten. 

Toen de inflatie in 2021–2023 oplaaide, namen OEM’s de verliezen op zich door margecompressie.  

Toen die contracten afliepen, werden de prijzen scherp herijkt.

Ontwikkelaars worden nu geconfronteerd met hogere turbineprijzen en strakkere contractvoorwaarden, terwijl fabrikanten marges op nieuwere deals herstellen.  

Vooruitzicht  

Rystads modellering toont aan dat een stijging van 30% in geselecteerde inputcategorieën de totale productiekosten met ongeveer 17% zou verhogen, wat benadrukt hoe verschillende componenten blootstaan aan uiteenlopende kostendrivers.  

Het rapport concludeert dat de Europese offshore‑windsector een periode van structurele krapte ingaat.

Zonder uitbreiding van de productiecapaciteit of beleidsaanpassingen kunnen ontwikkelaars moeite hebben projecten op schaal en tegen de kostenniveaus te leveren zoals voorzien voor de energietransitie.  

Voor beleggers is de boodschap duidelijk: turbinefabrikanten zoals Siemens Gamesa en Vestas hebben prijszettingsmacht, maar worden geconfronteerd met marge‑druk door het opschalen van next‑generation technologie. 

Ontwikkelaars moeten ondertussen hogere kosten en beperkte toelevering zien te navigeren nu Europa’s offshore‑ambities botsen met industriële realiteiten.