Biały Dom zarzuca Chinom kradzież AI na skalę przemysłową: raport

Biały Dom oskarżył chińskie podmioty o prowadzenie „kradzieży na skalę przemysłową” własności intelektualnej z amerykańskich laboratoriów sztucznej inteligencji, co oznacza nowe zaostrzenie napięć między dwiema największymi gospodarkami świata o kontrolę nad technologiami następnej generacji.

W memorandum, które widział Financial Times, Michael Kratsios, dyrektor Biura Polityki Nauki i Technologii Białego Domu, stwierdził, że rząd USA ma dowody na to, iż podmioty zagraniczne — przede wszystkim działające w Chinach — systematycznie wydobywają wartość z czołowych amerykańskich systemów AI.

„Rząd USA posiada informacje wskazujące, że podmioty zagraniczne, głównie działające w Chinach, prowadzą celowe, przemysłowe kampanie distylacji systemów AI z pogranicza możliwości” — napisał Kratsios.

Sprawa nabiera dodatkowego znaczenia przed planowanym spotkaniem prezydenta USA Donalda Trumpa z prezydentem Chin Xi Jinpingiem w Pekinie, gdzie rywalizacja technologiczna ma być jednym z kluczowych tematów.

Obawy dotyczące distylacji wychodzą na pierwszy plan

W centrum sporu znajduje się „distylacja”, technika wykorzystywana do trenowania mniejszych modeli AI na podstawie wyników większych, bardziej zaawansowanych systemów.

Chociaż branża powszechnie akceptuje ją jako legalną metodę, urzędnicy USA twierdzą, że jej nadużywanie na dużą skalę umożliwia zagranicznym konkurentom odtwarzanie amerykańskich innowacji przy znacznie niższych kosztach.

Dyskusja nasiliła się po zarzutach, że DeepSeek zastosował techniki distylacji do opracowania potężnego modelu AI taniej.

Amerykańskie firmy, w tym Anthropic i OpenAI, zgłaszały podobne obawy w ostatnich miesiącach.

Kratsios przyznał, że distylacja przyczynia się do poprawy efektywności, ale ostrzegł przed jej nadużywaniem. Powiedział, że takie praktyki, gdy są wykorzystywane do podważania amerykańskich badań i rozwoju, są „nieakceptowalne”.

Dodał, że modele powstałe w wyniku „potajemnych, nieautoryzowanych kampanii distylacji” mogą nie dorównywać w pełni oryginalnym systemom, lecz nadal dają przewagę kosztową, która może przyspieszyć konkurencję ze strony podmiotów zagranicznych.

Ryzyka bezpieczeństwa i reakcja polityczna

Urzędnicy USA i liderzy branży argumentują, że problem wykracza poza konkurencję komercyjną i dotyczy bezpieczeństwa narodowego.

Pojawiają się rosnące obawy, że zdistylowane modele mogą nie zawierać zabezpieczeń wbudowanych w systemy oryginalne — ochron zaprojektowanych, by przeciwdziałać nadużyciom w obszarach takich jak rozwój broni biologicznej czy ataki cybernetyczne.

Według Chrisa McGuire’a chińskie firmy wykorzystują distylację, aby zrekompensować ograniczenia infrastrukturalne. „Chińskie firmy AI polegają na atakach distylacyjnych, żeby zrekompensować deficyty mocy obliczeniowej AI i nielegalnie odtworzyć kluczowe możliwości amerykańskich modeli” — powiedział.

Biały Dom zasygnalizował bardziej skoordynowaną odpowiedź, w tym dzielenie się wywiadem z amerykańskimi firmami AI o próbach prowadzenia „nieautoryzowanej, przemysłowej distylacji” oraz pomoc przedsiębiorstwom w wzmacnianiu mechanizmów obronnych.

Kratsios zaznaczył też, że kampanie z Chin „wykorzystują dziesiątki tysięcy kont proxy, by unikać wykrycia, oraz stosują techniki jailbreakingu, aby ujawnić informacje zastrzeżone”.

Nacisk legislacyjny i narastające napięcia

Odpowiedź polityczna zaczyna przyjmować kształt w Waszyngtonie. Komisja ds. Spraw Zagranicznych Izby Reprezentantów przegłosowała serię ustaw mających na celu ograniczenie zdolności Chin do zmniejszenia dystansu w wyścigu o AI.

Jedna z propozycji wymagałaby od administracji rozważenia umieszczenia firm zaangażowanych w takie praktyki na amerykańskiej „liście podmiotów”, co w praktyce ograniczyłoby ich dostęp do amerykańskich technologii.

Równolegle decydenci rozważają szersze środki, w tym zaostrzenie kontroli eksportu zaawansowanych układów scalonych oraz potencjalne sankcje wobec podmiotów powiązanych z działaniami distylacyjnymi.