Hoe de biljoen dollar weddenschap van Japan op Donald Trump eindigde met tarieven van 25%

Eerder dit jaar reisde de Japanse premier Shigeru Ishiba naar Washington met een gedurfd aanbod.

Hij was op de hoogte van de frustratie van president Donald Trump over de onevenwichtigheid in de handelsbetrekkingen tussen de VS en Japan en bood aan om de cumulatieve investeringen van Japan in de Verenigde Staten op te voeren tot $ 1 biljoen.

Het was meer dan een symbolische zet, aangezien Japan al de grootste buitenlandse investeerder in de VS is, en de belofte van Ishiba een duidelijk signaal was dat Tokio bereid was mee te spelen met de 'America First'-agenda van Trump, terwijl het nog steeds uitkeek naar zijn eigen economische prioriteiten.

Snijd naar 7 juli en Japan behoort tot de eerste lijst van landen die te maken hebben met hogere tarieven op invoer naar de Verenigde Staten. Simpel gezegd, het stuk van Ishiba werkte niet en eindigde in een tariefverhoging van 25%.

Wat ging er mis?

Aanvankelijk leek het allemaal goed te gaan, toen president Donald Trump publiekelijk liet doorschemeren dat een handelsovereenkomst met Japan "gemakkelijk te bereiken" zou zijn, en beide leiders gaven verklaringen af waarin ze de nadruk legden op wederzijdse veiligheid en economische samenwerking.

Maar het kwam allemaal neer op het meest gevoelige onderwerp voor beide landen: rijst.

Toen de Japanse verkiezingen van 20 juli dichterbij kwamen, hield Tokio nog steeds stand in de meest gevoelige sectoren, met name de landbouw.

Rijst, lang een culturele hoeksteen en politieke bliksemafleider, was een non-starter in tariefbesprekingen.

Japanse onderhandelaars bungelden in plaats daarvan beloften van meer investeringen en bescheiden verhogingen van de Amerikaanse landbouwimport, waarbij ze wedden dat dit genoeg zou zijn om Trump tevreden te houden en nieuwe tarieven op Japanse auto's en andere belangrijke exportproducten te vermijden.

Maar de weddenschap mislukte. Maandag kondigde Trump abrupt een algemeen tarief van 25% aan op alle Japanse import, dat op 1 augustus van kracht wordt.

Het nieuws dat werd gebracht door een mix van formele brieven en bombastische berichten op sociale media overrompelde Japanse functionarissen.

Ze hadden geloofd dat de onderhandelingen op de goede weg waren.

Trump noemde de "weigering" van Japan om Amerikaanse rijst te kopen als een belangrijk knelpunt, ondanks de ironie: dankzij klimaatschokken en een krimpende bevolking kampt Japan eigenlijk met een rijsttekort en heeft het de afgelopen maanden stilletjes de Amerikaanse rijstimport opgevoerd.

Diplomatieke impasse

De plotselinge tarieven overrompelden de Japanse onderhandelaars, waardoor ze weinig manoeuvreerruimte en nog minder tijd hadden.

Met de verkiezingen voor de deur, voelt Ishiba de hitte van zowel Washington als de kiezers thuis.

Sommige functionarissen in Tokio beweren dat Japan misschien geen andere keuze heeft dan zijn markt verder open te stellen voor Amerikaanse landbouwproducten, zelfs rijst, als het zijn vitale auto-export wil beschermen.

Anderen duwen terug en zeggen dat de VS hun eigen tarieven op Japanse auto's moeten versoepelen voordat ze nieuwe concessies op het gebied van landbouw verwachten.

De meest recente ontmoeting tussen Trump en Ishiba op de G7 heeft de zaken niet geholpen.

Trump leek afgeleid en beide partijen gaven toe dat ze "misverstanden" hadden over de manier waarop ze de gesprekken benaderden.

Het gebrek aan duidelijke vooruitgang heeft de publieke frustratie in Japan alleen maar vergroot, waar velen zich beginnen af te vragen of maandenlange onderhandelingen iets zinvols hebben opgeleverd, behalve meer overwinningen voor Washington.