Het aantal wanbetalingen van bedrijven in Brazilië neemt toe nu marktreuzen zich wenden tot gerechtelijk herstel

Met de toename van het aantal wanbetalingen van bedrijven in Brazilië is een trend begonnen: beursgenoteerde bedrijven die voorheen failliet waren, gebruiken nu gerechtelijk herstel als een levensvatbare uitweg.

Volgens het lokale mediakanaal InfoMoney is dit een maatstaf die verband houdt met diepgewortelde systemische stress voor micro- en kleine bedrijven, maar die nu zijn weg vindt naar het arsenaal van marktgiganten.

Twee belangrijke voorbeelden van de afgelopen week onderstreepten deze realiteit. Oi, het belegerde Braziliaanse telecombedrijf, heeft een aanvraag ingediend om zijn in de VS gevestigde insolventieprocedure om te zetten van hoofdstuk 15 naar hoofdstuk 11, een wijziging die het meer compatibel maakt met het Braziliaanse gerechtelijke herstelregime.

Toen, slechts enkele weken later, kreeg luchtvaartmaatschappij Azul goedkeuring om Chapter 11 in de Verenigde Staten aan te vragen, met behoud van haar reorganisatieplan.

Tegelijkertijd beëindigde Gol, een andere toonaangevende luchtvaartmaatschappij, in juni haar buitenlandse gerechtelijke sanering met een kapitalisatieplan van R$ 12 miljard.

De andere kant van dit herstel zorgde echter voor enkele controverses in de markt vanwege de biljoenen aandelen die in batches van 1.000 werden gepubliceerd, wat verwarring veroorzaakte onder beleggers en de marktwaarde tijdelijk verstoorde.

Herstelproces: juridische structuur en marktimplicaties

In Brazilië kunnen bedrijven die gerechtelijk worden teruggevorderd op de beurs blijven handelen, maar ze zijn uitgesloten van benchmarkindices zoals de Ibovespa.

De B3-handleiding vereist transparantie en regelmatige openbaarmaking, wat in theorie goed opgeleide handel mogelijk maakt, maar speculatieve activiteiten aanmoedigt.

Beleggers gebruiken deze fase vaak om short-selling-tactieken uit te voeren, waarbij ze rekenen op dalende aandelenkoersen. In de vroege fasen van herstel is het eigen vermogen soms klein of zelfs negatief, omdat de eisen van schuldeisers voorgaan.

Deze dynamiek biedt een vruchtbare bodem voor marktvolatiliteit en opgeblazen waarderingen, vooral wanneer nieuwe aandelen worden uitgegeven, waardoor de handelsprijzen tijdelijk stijgen.

Het geval van Gol was een voorbeeld van deze situatie. De luchtvaartmaatschappij gaf preferente aandelen uit tegen R$ 0,01 per eenheid, waardoor activa vanwege de batchstructuur voor meer dan R$ 100 per kavel werden verhandeld.

De prijzen bereikten een piek op 13 juni en overtroffen R $ 700, waardoor de marktwaarde van het bedrijf ondanks het aanhoudende herstel toenam.

Risico's en juridische complexiteit voor beleggers

Gerechtelijke herstelplannen vereisen een stem van de schuldeiser, met wegingen die het bedrag en de aard van de vorderingen weerspiegelen. De bovengenoemde groepen, onder meer werknemers, leveranciers en banken, hebben concurrerende belangen, en die complicatie kan leiden tot geschillen, waardoor het proces wordt verlengd en onzekerheid ontstaat op de markt en de zekerheid van investeringen.

Die onzekerheid voegt juridische risico's toe bovenop al het andere. Beleggers moeten samenwerken met juridische en financiële professionals, portefeuilles diversifiëren en herstelplannen onder de loep nemen.

Het kan ook leiden tot aanzienlijke verwatering voor huidige aandeelhouders, aangezien schuld/aandelenswaps deel kunnen uitmaken van het herstructureringsproces of de uitgifte van nieuwe aandelen.

Net als bij Gol en Americanas toont dit de twee kanten van de medaille van de belegger. De aandelen van Gol ontvingen continu prijsbiedingen, terwijl Americanas (dat sinds januari 2023 gerechtelijk wordt teruggevorderd vanwege een schuldenlast van R$41 miljard) zijn aandelenkoers in 2023 met meer dan 90% zag dalen en dalen.

Strategische investering tijdens een crisis: activa en DIP-financiering

Ondanks de gevaren zien sommige beleggers kansen in noodlijdende ondernemingen, met name door de verwerving van activa tijdens gerechtelijke sanering.

Dit kunnen industriële eenheden, klantenbestanden of inkomstengenererende activiteiten zijn die als onafhankelijke productie-eenheden (UPI's) worden verkocht zonder voorafgaande verplichtingen.

Rechtbanken staan dergelijke verkopen toe na ontvangst van de goedkeuring van de schuldeisers, en ze worden vaak afgehandeld via gerechtelijke veilingen.

Oi verkocht bijvoorbeeld zijn mobiele activiteiten en belangen in nieuwe ondernemingen zoals InfraCo om kapitaal aan te trekken en schulden af te lossen, wat de weg vrijmaakte voor een nieuw herstelplan dat in 2024 van start moet gaan.

Een andere strategische optie is DIP-financiering (Debtor-in-Possession). Dit type investering geeft geld aan organisaties tijdens het herstelproces in ruil voor terugbetalingsprioriteit en door activa gedekte garanties.

DIP-financiering maakt doorgaans deel uit van een groter herstructureringspakket en wordt gestructureerd met behulp van effecten zoals obligaties of converteerbare leningen.

Americanas gebruikte deze methode in 2023 om R$2 miljard binnen te halen bij BTG Pactual, gevolgd door nog eens R$12 miljard, gestructureerd als een converteerbare bijdrage van referentieaandeelhouders.

Juridische dualiteit: de RJ van Brazilië en de VS Hoofdstuk 11

Volgens het rapport van InfoMoney wenden veel Braziliaanse bedrijven zich steeds vaker tot Chapter 11 in de Verenigde Staten om de onderhandelingen met schuldeisers sneller en rechtszekerder te beheren.

Om Amerikaanse rechterlijke uitspraken in Brazilië geldig te laten zijn, moeten ze echter door Braziliaanse rechtbanken worden erkend op grond van hoofdstuk VI van Wet 11.101/2005, die toezicht houdt op binnenlandse gerechtelijke terugvordering.

Hoewel de insolventiestructuur van Brazilië is verbeterd, waarschuwen juridische experts dat investeren in bedrijven in gerechtelijke invordering uitgebreide due diligence vereist.

Transparantie, juridische duidelijkheid en de operationele fundamenten van het bedrijf moeten allemaal worden afgewogen bij het bepalen van de levensvatbaarheid van herstel en de waarschijnlijkheid van rendement voor beleggers.

De toenemende frequentie van gerechtelijke terugvorderingen onder de Braziliaanse beursgenoteerde bedrijven wijst op een markt die onder financiële druk staat en juridische transformatie.