Offshore platformy kryptowalutowe pozwalają przestępcom unikać nadzoru, ostrzega FATF

Financial Action Task Force ostrzegł, że platformy kryptowalutowe działające offshore tworzą martwe pola dla organów nadzoru, które pozwalają przestępcom wykorzystywać luki w globalnym nadzorze do przemieszczania nielegalnych środków i unikania sankcji.

W nowym raporcie zatytułowanym Zrozumienie i ograniczanie ryzyka związanego z offshore dostawcami usług aktywów wirtualnych globalny organ ds. przeciwdziałania praniu pieniędzy stwierdził, że wiele offshore firm kryptowalutowych celowo strukturyzuje swoją działalność w sposób stawiający je poza efektywnym zasięgiem regulatorów.

Według FATF podmioty te często wykorzystują różnice w ramach regulacyjnych między jurysdykcjami, co utrudnia władzom śledzenie aktywności lub egzekwowanie przepisów dotyczących przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.

„W rezultacie efektywna współpraca międzynarodowa może nie być możliwa, w tym z odpowiednim nadzorcą oVASP, co ogranicza skuteczność krajowych środków łagodzenia ryzyka” — podano w raporcie.

Luki w nadzorze regulacyjnym

Jednym z kluczowych wniosków raportu jest nierównomierne tempo wdrażania regulacji w poszczególnych krajach. 

Mniej niż połowa badanych jurysdykcji, około 46%, wdrożyła podejście oparte na działalności do nadzoru nad kryptowalutami.

W ramach takiego modelu regulatorzy nadzorują firmy na podstawie usług, które oferują krajowym użytkownikom, a nie miejsca rejestracji spółki. 

Bez takiego podejścia władze często monitorują jedynie firmy fizycznie zlokalizowane na ich terytorium, pozostawiając platformy offshore wolne w świadczeniu usług lokalnym użytkownikom bez licencji czy kontroli zgodności.

FATF ostrzegł, że ta luka regulacyjna tworzy dogodne środowisko dla przestępczości finansowej.

Śledczy zaobserwowali, że wpływy z oszustw i działań fraudowych są kierowane przez offshore platformy kryptowalutowe, zanim zostaną rozproszone na wiele adresów lub przeprowadzone przez warstwy portfeli pośredniczących. 

Transakcje mogą także przechodzić przez różne blockchainy lub mosty międzyłańcuchowe, by dodatkowo zacierać ślady.

Kolejnym problemem są tzw. relacje zagnieżdżone, gdzie nieposiadające licencji giełdy offshore uzyskują pośredni dostęp do globalnego systemu finansowego, otwierając konta u licencjonowanych firm kryptowalutowych i podszywając się pod zwykłych użytkowników detalicznych. 

Takie układy pozwalają firmom offshore przemieszczać środki przez uregulowaną infrastrukturę, ukrywając przy tym swoją prawdziwą tożsamość.

Wezwania do zaostrzenia nadzoru

Aby zamknąć te luki, FATF wezwał rządy do wzmocnienia nadzoru nad platformami kryptowalutowymi offshore, które świadczą usługi swoim rezydentom.

Organ zalecił, aby kraje wymagały od takich dostawców rejestracji lub uzyskania licencji, jeśli oferują usługi w danej jurysdykcji, niezależnie od miejsca siedziby spółki. 

Władze zostały również zachęcone do nakładania kar na platformy nieprzestrzegające przepisów oraz do tworzenia międzyagencyjnych zespołów zadaniowych w celu koordynacji dochodzeń i nadzoru.

FATF podkreślił, że niezbędna będzie także większa współpraca między jednostkami informacji finansowej a regulatorami transgranicznymi, biorąc pod uwagę prędkość, z jaką transakcje aktywów wirtualnych przemieszczają się między jurysdykcjami.

„Wzywam wszystkie kraje i sektor prywatny do działania zgodnie z dobrymi praktykami, które zidentyfikowaliśmy — gdy aktywa wirtualne przemieszczają się między granicami w ciągu sekund, skuteczne przestrzeganie przepisów, nadzór i międzynarodowa współpraca są niezbędne do przeciwdziałania tym ryzykom” — powiedziała w oświadczeniu prezes FATF Elisa de Anda Madrazo.

To najnowsze wytyczne następują po osobnym raporcie FATF opublikowanym wcześniej w tym miesiącu dotyczącym stablecoinów i portfeli niehostowanych.

Platformy kryptowalutowe offshore pod lupą

Ostrzeżenie FATF pojawia się w momencie, gdy regulatorzy w kilku jurysdykcjach ponownie rozważają, jak powinny być nadzorowane platformy kryptowalutowe działające offshore.

W Stanach Zjednoczonych Commodity Futures Trading Commission poinformowała w zeszłym roku, że rozważała, czy jej długo funkcjonujące ramy Foreign Boards of Trade można rozszerzyć na giełdy aktywów cyfrowych działające poza krajem.

W ramach propozycji amerykańscy klienci mogliby potencjalnie uzyskiwać dostęp do niektórych międzynarodowych platform handlowych, jeśli te podmioty działają zgodnie ze standardami regulacyjnymi porównywalnymi z przepisami amerykańskimi.