Odbudowa eksportu z Zatoki spowalniana przez miny, zatory i ograniczenia tankowców

Rynki ropy ważą perspektywy ramowej umowy USA–Iran, mimo że nowe amerykańskie uderzenia w irańskie stanowiska rakietowe i jednostki kładące miny ostudziły optymizm. 

Brent crude has spadł z powrotem poniżej 100 USD za baryłkę, o około 10% w porównaniu z ubiegłym tygodniem, ale tempo odbudowy eksportu z Zatoki pozostaje niepewne. 

Nowy raport badawczy Commerzbank AG opisuje przeszkody i potencjalne ścieżki powrotu do normalizacji.

Usuwanie min może zająć miesiące

Barbara Lambrecht, analityk surowcowy w Commerzbank, powiedziała, że usunięcie min morskich jest pierwszym kluczowym krokiem.

„Usunięcie min morskich może zająć nawet do sześciu miesięcy, według doniesień medialnych powołujących się na prywatną odprawę Pentagonu dla Kongresu USA,” zauważyła. 

Stany Zjednoczone polegałyby na partnerach z NATO przy wysyłaniu trałowców, i dopiero po oczyszczeniu ubezpieczyciele wznowiliby pokrycie na zwykłych warunkach. 

Do tego czasu przez wąski kanał mogłoby przejść tylko kilka eskortowanych konwojów.

Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA) szacuje, że po oczyszczeniu eksport może wrócić do normy dopiero po dodatkowych dwóch–trzech miesiącach.

Zatory w łańcuchu dostaw różnią się w zależności od kraju

IEA podkreśla nierównomierną odporność łańcuchów dostaw w regionie.

Irak stoi w obliczu poważnych zatorów w portach i ograniczonych zdolności magazynowych, podczas gdy zarówno Irak, jak i Kuwejt są w dużym stopniu zależni od importowanych materiałów, co opóźnia naprawy uszkodzonych instalacji. 

Dla odmiany Arabia Saudyjska i Zjednoczone Emiraty Arabskie (UAE) mają sprawniejsze operacje portowe, większe zapasy i większe możliwości napraw wewnątrzkrajowych. 

Lambrecht wyjaśniła, że „szybsze wznowienie działalności eksportowej wydaje się tu możliwe”, podkreślając rozbieżności w terminach odbudowy.

Uszkodzenia infrastruktury zwiększają niepewność

Pełny zakres uszkodzeń instalacji produkcyjnych pozostaje niejasny.

Według IEA ukierunkowane ataki na instalacje rafineryjne mogą powodować straty trwające nawet do trzech lat. 

Straty w produkcji ropy naftowej w Zatoce w kwietniu wyniosły w sumie niemal 12 mln baryłek dziennie w porównaniu z lutym, przed zamknięciem Cieśniny Hormuz. 

Produkcja Iranu została ograniczona o 1,4 mln baryłek dziennie w maju z powodu blokady morskiej przez USA.

Lambrecht podkreśliła, że „to, jak szybko można ponownie zwiększyć podaż, zależy więc także od tego, które kraje doświadczyły ograniczeń produkcji i w jakim stopniu.”

Arabia Saudyjska i ZEA najlepiej przygotowane do odbudowy

Pomimo poniesienia największego spadku produkcji, Arabia Saudyjska należy do tych, które są najlepiej przygotowane do szybkiego powrotu. 

Królestwo dysponuje alternatywną przepustowością dzięki rurociągowi East‑West oraz znacznymi zapasami.

Według JODI zapasy Arabii Saudyjskiej na koniec lutego wynosiły około 170 mln baryłek ropy i 70 mln baryłek produktów naftowych. 

ZEA, które niedawno opuściły OPEC, również dysponują znaczną mocą rezerwową.

Lambrecht stwierdziła, że te rezerwy „mogłyby, teoretycznie, zostać uwolnione natychmiast”, zapewniając bufor podczas zwiększania produkcji.

Pojemność magazynowa w całym regionie

Dostawca danych Kayrros oszacował zapasy ropy pięciu arabskich producentów na 175 mln baryłek na początku marca, przy regionalnej pojemności magazynowej wynoszącej 350 mln baryłek, z czego około 80% może być wykorzystane. 

Jednakże napełnienia były skromne. Kayrros odnotował przyrost o 18 mln baryłek w marcu, następnie 7,4 mln baryłek w Iranie w kwietniu, co zostało zrównoważone przez wypływy na poziomie 7 mln baryłek w Iraku. 

Lambrecht zauważyła, że „fakt, iż to pole manewru nie jest wykorzystywane, można prawdopodobnie wyjaśnić brakiem pojemności magazynowej właśnie w tych krajach, które potrzebują jej najbardziej, takich jak Irak.”

Pojemność floty tankowców ma kluczowe znaczenie

Nawet po ponownym otwarciu Cieśniny Hormuz, transport ropy będzie zależał od światowej floty tankowców. 

IEA ostrzega, że rynek nie wróci do równowagi przed końcem czwartego kwartału. 

„Jest jeszcze jeden aspekt, którego nie należy przeoczyć po ponownym otwarciu Cieśniny Hormuz: ropa dostępna w regionie i tak będzie musiała zostać przetransportowana,” powiedziała Lambrecht. 

Choć zaufanie uczestników rynku pozostaje wysokie, harmonogram odbudowy jest skomplikowany.

Czynniki takie jak usuwanie min, odporność łańcuchów dostaw, uszkodzenia infrastruktury, uwolnienie zapasów i dostępność tankowców będą kształtować tempo. 

Spadek ceny Brent poniżej 100 USD odzwierciedla optymizm w sprawie porozumienia, jednak Lambrecht ostrzegła, że „rynek nie wróci do równowagi przed końcem czwartego kwartału.”