Rusland en China blokkeren VN-resolutie om de Straat van Hormuz te heropenen

Rusland en China hebben dinsdag een resolutie van de VN-Veiligheidsraad die gericht was op het heropenen van de Straat van Hormuz geblokkeerd. Zij verwierpen een tekst die herhaaldelijk was uitgehold in een poging hun onthouding te verkrijgen — en deden dat slechts enkele uren voordat een door de Amerikaanse president Donald Trump gesteld ultimatum zou verstrijken waarin Iran werd opgedragen de vaarroute te openen of anders geconfronteerd te worden met militaire aanvallen.

De stemming was 11 voor, 2 tegen en 2 onthoudingen.

Gewoonlijk passeert een vijfde van 's werelds olie via de Straat van Hormuz, en de greep van Iran op de vaarroute sinds het begin van het conflict heeft de wereldwijde energieprijzen fors opgedreven.

Een resolutie die steeds verder werd verzwakt

Het oorspronkelijke Bahreinse voorstel zou landen hebben gemachtigd om "alle noodzakelijke middelen" te gebruiken — VN-terminologie die militaire actie omvat — om de doorvoer door de Straat van Hormuz te waarborgen en pogingen om deze te sluiten af te schrikken.

Nadat Rusland, China en Frankrijk — alle vetohoudende leden van de 15-koppige Veiligheidsraad — zich tegen het autoriseren van geweld hadden uitgesproken, werd de tekst herzien om alle verwijzingen naar offensieve acties te verwijderen en deze te vervangen door toestemming voor "alle noodzakelijke defensieve middelen".

De resolutie werd vervolgens nog verder verzwakt, waarbij elke verwijzing naar autorisatie door de Veiligheidsraad — die het karakter van een formeel bevel heeft — werd geschrapt en de reikwijdte werd beperkt tot de Straat van Hormuz zelf, terwijl die eerder ook aangrenzende wateren omvatte.

Wat stond er in de door het veto verworpen tekst?

De resolutie die Rusland en China uiteindelijk met een veto verwierpen, spoorde staten die belang hebben bij het gebruik van commerciële zeevaartroutes in de Straat van Hormuz sterk aan hun inspanningen te coördineren, van defensieve aard en afgestemd op de omstandigheden, om zo bij te dragen aan de veiligheid en bescherming van de scheepvaart door de vaarweg.

Er werd opgeroepen tot het escorteren van koopvaardijschepen en commerciële vaartuigen en tot het afschrikken van pogingen om de internationale scheepvaart te sluiten, te belemmeren of te verstoren.

Het eiste ook dat Iran onmiddellijk de aanvallen op de koopvaardij staakt en ophoudt de vrijheid van navigatie door de Straat van Hormuz te belemmeren.

Irans bredere aanvallen op civiele infrastructuur

Als reactie op Amerikaanse en Israëlische aanvallen die op 28 februari begonnen, heeft Iran hotels, luchthavens, woongebouwen en andere civiele infrastructuur in meer dan 10 landen aangevallen, waaronder Golfstaten die tot de grootste exporteurs van olie en aardgas ter wereld behoren.

Het ultimatum van Trump nadert

De stemming vond plaats enkele uren vóór de door Trump gestelde deadline van 20.00 uur Eastern Time voor Iran om de straat te heropenen of anders geconfronteerd te worden met aanvallen op zijn energiecentrales en bruggen.

Zelfs als de resolutie was aangenomen, zeiden analisten dat het onwaarschijnlijk was dat deze wezenlijk het verloop van een conflict dat zich nu in de vijfde week bevindt, zou hebben beïnvloed, gezien hoe sterk de tekst was uitgehold voordat ze ter stemming werd gebracht.