Analiza: Dominacja Chin w produkcji czystych technologii słabnie wraz ze wzrostem inwestycji w USA i UE

Chiny, które od dawna są liderem w produkcji czystych technologii, odnotowały w 2023 r. spadek swojego światowego udziału w inwestycjach z 85% do 75% w związku z rosnącymi inwestycjami w Stanach Zjednoczonych i Europie, szczególnie w sektorze produkcji baterii.

Zmiany w globalnych inwestycjach w czyste technologie

Według raportu Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA) opublikowanego 6 maja, inwestycje w produkcję akumulatorów w USA i Europie wzrosły w zeszłym roku ponad trzykrotnie.

Ten gwałtowny wzrost jest w dużej mierze napędzany głównymi inicjatywami politycznymi, takimi jak amerykańska ustawa o ograniczaniu inflacji i unijna ustawa Net Zero Industry Act, w których priorytetem jest budowanie krajowych zdolności produkcyjnych w zakresie czystych technologii.

Inwestycje USA w produkcję akumulatorów do pojazdów elektrycznych (EV) osiągnęły 40 miliardów dolarów od 2020 r. do trzeciego kwartału 2023 r.

Zmieniający się udział Chin w rynku

Pomimo spadku Chiny pozostają potężnym graczem, posiadającym ponad 80% światowych mocy produkcyjnych baterii, przy czym Stany Zjednoczone i UE posiadają po około 5%.

MAE przewiduje jednak, że do 2030 r. udział Chin może spaść do około 60%, gdyż udziały Unii Europejskiej i Stanów Zjednoczonych mają się niemal potroić.

Dynamika kosztów w produkcji

W raporcie podkreślono również przewagę kosztową, jaką Chiny nadal utrzymują w zakresie technologii czystej energii, w tym produkcji akumulatorów, energii wiatrowej i fotowoltaiki.

Koszty produkcji w Chinach pozostają znacznie niższe niż w innych regionach, przy czym zakłady w Indiach są o 20–30% droższe, a te w USA i Europie o 70–130% droższe.

MAE zauważa jednak, że te dysproporcje w kosztach, w dużej mierze spowodowane przez koszty operacyjne, w tym energię, robociznę i materiały, nie są stałe i mogą na nie wpływać polityki rządowe.

Fotowoltaika i inne technologie

Oczekuje się, że w produkcji fotowoltaiki (PV) Chiny utrzymają ponad 80% udziału w rynku do 2030 r., pomimo rosnących mocy produkcyjnych w USA i Indiach.

Tymczasem światowy przemysł paneli słonecznych stoi w obliczu nadmiaru energii, a średnie wykorzystanie fabryk spadło do 50%, chociaż obecne moce są wystarczające, aby sprostać przewidywanemu zapotrzebowaniu na rok 2030.

Dodatkowe ustalenia w sektorze akumulatorów i innych sektorach

Produkcja akumulatorów odnotowała znaczny wzrost w 2023 r., a nowe przyrosty mocy wyniosły łącznie 780 GWh, zwiększając globalną moc do 2,5 terawatogodzin (TWh), co stanowi trzykrotność obecnego zapotrzebowania.

Prognozy sugerują, że globalne moce produkcyjne baterii mogą przekroczyć 9 TWh do 2030 r., jeśli wszystkie zapowiadane ekspansje zostaną zrealizowane.

Z drugiej strony produkcja turbin wiatrowych i elektrolizerów rosła wolniej, a produkcja pomp ciepła nawet spadła ze względu na stagnację na rynku, co wskazuje na potencjalne niedobory przyszłych dostaw w stosunku do potrzeb przewidywanych w ramach scenariusza zerowej emisji netto (NZE) MAE.

Implikacje rynkowe i perspektywy na przyszłość

Ponieważ 40% inwestycji w produkcję czystej energii w 2023 r. dotyczyło obiektów, które mają zostać uruchomione w 2024 r., nadchodzący rok może przynieść znaczące zmiany w zdolnościach produkcyjnych i dynamice rynku.

Zmiany te podkreślają kluczowy okres przejściowy w globalnym krajobrazie czystych technologii, w którym strategiczne inwestycje i polityki będą odgrywać kluczową rolę w kształtowaniu przyszłości produkcji technologii energetycznych.