Oto jak obliczono cła Trumpa i dlaczego eksperci wyrażają obawy co do zastosowanej metodologii?

Gdy prezydent Donald Trump ogłosił szeroko zakrojone cła nałożone na partnerów handlowych Ameryki, wielokrotnie podkreślał, że stawka dla każdego kraju jest ustalana na podstawie wzajemności – co miało odzwierciedlać długotrwałe bariery handlowe nakładane na amerykańskie towary.

Jednak metodologia obliczeń pozostała niejasna aż do późniejszego wyjaśnienia ze strony Białego Domu i niezależnej analizy ekspertów.

Metodologia stojąca za wzajemnymi taryfami Trumpa

Administracja Trumpa ustaliła nowe stawki celne, dzieląc deficyt handlowy USA z każdym krajem przez całkowity eksport tego kraju do USA.

Aby złagodzić skutki, ostateczną stawkę celną zmniejszono o połowę.

Deutsche Bank potwierdził to podejście, zauważając, że im większy deficyt handlowy danego kraju z USA, tym wyższa stawka celna w nowym systemie.

Biały Dom opublikował później wyjaśnienie swojej formuły na stronie internetowej przedstawiciela handlowego USA.

„Chociaż indywidualne obliczanie wpływu deficytu handlowego dziesiątek tysięcy taryf, przepisów, podatków i innych polityk w każdym kraju jest złożone, jeśli nie niemożliwe, ich łączny wpływ można przybliżyć, obliczając poziom taryf, który doprowadziłby do zerowego deficytu handlowego w relacjach dwustronnych” – stwierdził USTR.

„Jeśli deficyty handlowe utrzymują się z powodu polityki taryfowej i pozataryfowej oraz czynników fundamentalnych, to stawka celna, która zrównoważyłaby te polityki i czynniki fundamentalne, jest wzajemna i sprawiedliwa” – dodano.

Chociaż obliczenia zawierały symbole matematyczne, ostatecznie potwierdziły wcześniej podejrzewane podejście oparte na deficycie handlowym.

Faisal Islam z BBC opublikował wzór:

Ekonomiści wyrażają sceptycyzm co do uproszczonego charakteru wzoru.

Eksperci handlowi i ekonomiści wyrazili sceptycyzm co do uproszczonego charakteru tego wzoru.

Emily Kilcrease, dyrektor Centrum Nowego Amerykańskiego Bezpieczeństwa i była zastępczyni asystenta przedstawiciela handlowego USA, stwierdziła, że chociaż administracja potrzebowała szybkiego rozwiązania, ta metodologia wydaje się być „przybliżeniem”, które jest zgodne z jej celami politycznymi.

Deutsche Bank wskazał trzy główne obawy dotyczące polityki taryfowej:

Po pierwsze, administracja USA wydaje się skupiać przede wszystkim na krajach z dużym deficytem handlowym w towarach, podczas gdy usługi pozostają poza zakresem rozważań.

To podejście opiera się na sztywnym wzorze, a nie na zniuansowanej ocenie barier taryfowych i pozataryfowych.

Po drugie, istnieje wyraźny kontrast między ostatnimi oficjalnymi oświadczeniami sugerującymi gruntowną weryfikację polityki w zakresie dwustronnych stosunków handlowych a faktycznym wprowadzeniem tych ceł.

Ta rozbieżność budzi obawy co do wiarygodności polityki administracji w przyszłości.

Rynki mogą zacząć wątpić, czy ważne decyzje gospodarcze są podejmowane w oparciu o dobrze zorganizowany proces.

Po trzecie, metodologia stosowana do obliczania tych taryf wprowadza nieprzewidywalny element do przyszłych negocjacji handlowych.

Zamiast przedstawiać jasne i konkretne żądania polityczne, administracja wydaje się wykorzystywać cła jako szerokie narzędzie nacisku na kraje w celu zmniejszenia nierównowagi handlowej, pozostawiając tym samym znaczną niepewność w nadchodzących rozmowach.

Jak bezprecedensowe są te cła?

Shane Oliver, szef strategii inwestycyjnej w AMP, porównał obecną sytuację taryfową do ustawy Smoota-Hawleya z lat 30. XX wieku, która pogłębiła Wielki Kryzys.

Ocenił, że najnowsze działania taryfowe Trumpa mogą podnieść średnią stawkę celną w USA powyżej poziomów z tamtej epoki, zwiększając ryzyko recesji.

W miarę jak analitycy analizują potencjalne skutki, rosną obawy o stabilność globalnej gospodarki.

Deutsche Bank ostrzegł, że niepewność wywołana cłami może osłabić dolara amerykańskiego, podczas gdy Oliver zasugerował, że globalny wzrost może spowolnić do około 2%, z obecnych 3%, w zależności od reakcji krajów dotkniętych sankcjami.

Oczekuje się, że reakcja Chin będzie szczególnie istotna.

Jeśli Pekin odpowie odwetowymi cłami lub środkami ekonomicznymi, może to pogorszyć zakłócenia w łańcuchach dostaw i jeszcze bardziej zdestabilizować rynki.