Od Grenlandii do rzepaku: jak geopolityka zmienia handel, rynki surowców

Globalna polityka handlowa szybko przekształca się w instrument strategiczny, o czym świadczy "epizod Grenlandii" oraz zauważalny zwrot Kanady w stronę Chin.

Ta zmiana tworzy unikalne środowisko rynkowe, w którym stabilne warunki finansowe współistnieją z coraz bardziej burzliwymi cenami surowców, a podział ten ma zdefiniować niedaleką przyszłość, według głównego ekonomisty Rystad Energy, Claudio Galimbertiego.

Grenlandia niespodziewanie stała się punktem zapalnym napięć między Stanami Zjednoczonymi a Europą.

Punkt zapalny w Grenlandii i zwrot Kanady do Chin

Rosnące strategiczne znaczenie, jakie Waszyngton przypisuje wyspie, napędzane jej znaczeniem militarnym, dostępem do Arktyki oraz znacznymi zasobami krytycznych minerałów i ziem rzadkich, wywołało europejską reakcję.

W rezultacie państwa europejskie, w tym Dania, Francja i Niemcy, zwiększyły swoją obecność wojskową poprzez skoordynowane ćwiczenia arktyczne.

Groźba nowych ceł ze strony prezydenta USA Donalda Trumpa wobec Danii i innych europejskich państw sprzeciwiających się roszczeniom terytorialnym USA może potencjalnie podnieść skuteczne cła wobec Unii Europejskiej nawet do 30%.

"Chociaż nie wprowadzono jeszcze formalnej zmiany polityki, ten epizod wprowadził nową niepewność do transatlantyckich stosunków handlowych i wzmocnił rosnące nakładanie się polityki handlowej z celami bezpieczeństwa," powiedział Galimberti w najnowszej aktualizacji Rystad Energy.

W konsekwencji Kanada zaczęła dostosowywać swoją politykę handlu zagranicznego.

Ta zmiana następuje w czasie narastającego napięcia między USA a ich długoletnimi partnerami, a wizyta premiera Marka Carneya w Pekinie sygnalizuje symboliczną poprawę wcześniej napiętych relacji.

Niedawno zawarte porozumienie handlowe przynosi mieszane rezultaty: zauważalne obniżenie chińskich ceł na kanadyjskie produkty rzepakowe, zapewniające natychmiastową ulgę finansową zachodnim producentom, jest równoważone politycznie wrażliwymi, choć niewielkimi pod względem ilości, ustępstwami na cła dla chińskich pojazdów elektrycznych wjeżdżających do Kanady.

Co istotne, rozmowy te przyczyniły się także do reaktywacji kanałów szerszej współpracy, w tym potencjalnego eksportu energii.

To odnowione zaangażowanie następuje w momencie, gdy Ottawa strategicznie ocenia swoje zależność od rynku amerykańskiego w świetle zmieniającego się krajobrazu geopolitycznego.

Kontekst makroekonomiczny i odporność rynków finansowych

Trwająca makroekonomiczna siła, szczególnie w USA, stanowi kontekst dla tych wydarzeń.

Presje inflacyjne wynikające z podwyżek ceł w poprzednim roku zelżały.

Na grudzień zarówno inflacja ogólna, jak i bazowa ustabilizowały się odpowiednio na poziomie 2,7% i 2,6% rok do roku.

Wydatki konsumenckie pozostają silne, napędzane głównie przez konsumentów o wyższych dochodach, a rynki finansowe nadal oczekują łagodnego wzrostu gospodarczego.

Galimberti powiedział:

W Europie Niemcy odnotowały umiarkowany wzrost w 2025 roku, wspierany przez konsumpcję i wydatki publiczne po dwuletnim spadku, podczas gdy aktywność Wielkiej Brytanii pod koniec roku mocno się odbiła.

W Azji Chiny odnotowały najwyższą nadwyżkę handlową, przekierowując eksport pomimo słabego popytu krajowego.

Japonia jednak stoi w obliczu rosnącego ryzyka politycznego i finansowego w obliczu potencjalnych przedterminowych wyborów, słabości waluty, inflacji oraz normalizacji polityki Banku Japonii.

Zmienność towarów wobec stabilności finansowej

Ryzyko geopolityczne jest obecnie głównie przekazywane przez rynki surowców.

"Ceny ropy były zmienne w związku z wydarzeniami związanymi z Iranem i szerszymi napięciami na Bliskim Wschodzie, podczas gdy złoto i metale przemysłowe osiągnęły nowe szczyty, gdy inwestorzy szukają zabezpieczeń przed niepewnością geopolityczną i ryzykiem po stronie podaży" – powiedział Galimberti.

Rynki finansowe są generalnie optymistycznie nastawione do globalnego wzrostu, który jest wspierany przez odporne wyniki korporacyjne i utrzymujący się impet inwestycyjny, szczególnie w sektorach związanych ze sztuczną inteligencją, według analizy.