USA wydają 30-dniowe zezwolenie na duże dostawy rosyjskiej ropy do Azji; ceny -2%

Stany Zjednoczone wydały 30‑dniowe zezwolenie na zakup objętej sankcjami rosyjskiej ropy i produktów naftowych unieruchomionych na morzu, co w piątek spotkało się z krytyką ze strony Niemiec i innych europejskich sojuszników, ale uzyskało akceptację ze strony Moskwy.

Zezwolenie, które będzie obowiązywać do 11 kwietnia, według sekretarza skarbu USA Scotta Bessenta, miało na celu stabilizować globalne rynki energetyczne zakłócone przez wojnę w Iranie. 

Jednak ten ruch wprowadza ryzyko skomplikowania wysiłków Zachodu mających na celu odcięcie źródeł przychodów Rosji związanych z jej wojną na Ukrainie.

Sanctions waiver and price reaction

Ceny ropy spadły w piątek po ogłoszeniu zezwolenia. Prezydencki wysłannik Rosji, Kirill Dmitriev, oszacował, że zezwolenie to obejmie 100 milionów baryłek rosyjskiej ropy, wolumen niemal równy całodziennej globalnej produkcji ropy.

Ropa Brent na Intercontinental Exchange spadła poniżej 100 USD za baryłkę, po handlu powyżej 102,73 USD za baryłkę wcześniej w ciągu dnia.

Ropa West Texas Intermediate również straciła wcześniejsze zwyżki i handlowano nią prawie 2% niżej po 94,15 USD za baryłkę. 

Decyzja spotkała się z krytyką liderów niemieckich. Kanclerz Friedrich Merz nazwał każde działanie zmierzające do złagodzenia sankcji wobec Rosji „błędnym”.

Jego minister gospodarki, Katherina Reiche, zasugerowała, że decyzja ta została prawdopodobnie podyktowana presją wewnętrzną w USA.

„Sześciu członków G7 wyraziło bardzo jasną opinię, że to nie był właściwy sygnał. Dziś rano dowiedzieliśmy się, że rząd amerykański najwyraźniej zdecydował inaczej” — stwierdził Merz na konferencji prasowej w Norwegii.

„Ponownie uważamy, że to jest błędne. Obecnie jest problem z cenami, a nie z ilością. Chciałbym więc wiedzieć, jakie inne motywy skłoniły rząd amerykański do podjęcia tej decyzji” — dodał.

Floating oil and Asian market dynamics

Zgodnie z danymi Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA) około 2 miliardów baryłek ropy znajdowało się na tankowcach na morzu.

Z tego 487 milionów baryłek stanowiła ropa objęta sankcjami z Rosji, Iranu i Wenezueli, którą do tej pory trudno było sprzedać.

„Mogłyby one posłużyć jako źródło zastępcze dla aktualnie brakujących dostaw z Bliskiego Wschodu dla rozwijających się gospodarek Azji, takich jak Indie i Chiny” — powiedział Carsten Fritsch, analityk surowcowy w Commerzbank AG. 

Z danych firmy analitycznej Vortexa wynika, że około 7,3 miliona baryłek rosyjskiej ropy znajduje się obecnie w magazynowaniu pływającym, a dodatkowe 148,6 miliona baryłek jest transportowane na statkach.

Dodatkowo dane śledzenia statków LSEG wskazywały, że do 420 000 ton metrycznych diesla i oleju napędowego znajduje się w magazynowaniu pływającym i mogłoby trafić na rynek.

Dostępność rosyjskiej ropy i produktów naftowych mogłaby złagodzić napięcia, szczególnie w Azji.

Eksperci uważają jednak, że Chiny mają już ogromne rezerwy ropy na poziomie 1,2 miliarda baryłek, co mogłoby pokryć 120 dni importu. 

„W reakcji na obecny niedobór dostaw ropy surowej Chiny wprowadziły zakaz eksportu produktów naftowych, co może doprowadzić do dalszego zaostrzenia rynku diesla, zwłaszcza w Azji” — dodał Fritsch z Commerzbanku. 

Tymczasem dane Kpler dotyczące ruchu tankowców wskazują, że irańska ropa nadal trafia na rynek. 

W pierwszych 11 dniach wojny Iran wysłał 16,5 miliona baryłek przez Cieśninę Ormuz.

Większość irańskiej ropy jest skupowana przez Chiny. Odpowiada to średniej dziennej wielkości na poziomie 1,5 miliona baryłek.

Dodatkowo niedawno ogłoszone uwolnienie rekordowych 400 milionów baryłek ropy z rezerw awaryjnych przez IEA może jeszcze bardziej złagodzić obawy dotyczące podaży w Azji. 

Geopolitical risks and US political drivers

Całkowite zamknięcie Cieśniny Ormuz spowodowałoby istotną lukę w podaży, nawet przy istniejących rezerwach. 

Obecna pojemność teoretycznie pokryłaby utratę dostaw ropy przez cieśninę przez około miesiąc, według szacunków Commerzbanku. 

Jeśli jednak zakłócenie miałoby trwać dwa miesiące, nadal występowałby deficyt dostaw na poziomie około 7 milionów baryłek dziennie.

Marcowy miesięczny raport IEA wskazywał, że w zeszłym roku importy z regionu kryzysowego znacznie różniły się w poszczególnych krajach OECD. 

Kraje OECD w Azji i Oceanii były największymi importerami, przyjmując 3,9 miliona baryłek dziennie.

Europejskie kraje OECD importowały 1,5 miliona baryłek dziennie (bez diesla), podczas gdy USA importowały 550 000 baryłek dziennie.

„W tym względzie uwolnienie rezerw awaryjnych ma przede wszystkim na celu wsparcie tych uprzemysłowionych krajów azjatyckich, które są silnie zależne od dostaw ropy z Bliskiego Wschodu, w szczególności Japonii i Korei Południowej” — dodał Fritsch. 

W czwartek USA wydały licencję zezwalającą na dostawę i sprzedaż rosyjskiej ropy naftowej i produktów naftowych załadowanych na statki w dniu 12 marca lub wcześniej.

Autoryzacja ta obowiązuje do północy czasu waszyngtońskiego 11 kwietnia.

Decyzja o złagodzeniu sankcji wynika z obaw Białego Domu, że rosnące globalne ceny ropy mogą negatywnie wpłynąć na amerykańskie firmy i konsumentów. 

Obawy te są szczególnie istotne przed listopadowymi wyborami śródokresowymi, w których Republikanie, partia aktualnej administracji, dążą do utrzymania kontroli nad Kongresem.

Ulgę w sankcjach poprzedziła rozmowa telefoniczna między prezydentem USA Donaldem Trumpem a prezydentem Rosji Władimirem Putinem 9 marca. 

Następnie Dmitriev odwiedził USA, aby omówić trwający kryzys energetyczny z amerykańską delegacją. Delegacja ta obejmowała specjalnego wysłannika Trumpa, Steve'a Witkoffa, oraz jego zięcia, Jareda Kushnera.