'Eylül Etkisi' açıklandı: Borsa piyasaları için neden zor bir ay?

Eylül ayına girerken yatırımcılar, borsa piyasaları için en zorlu ay olarak kabul edilen döneme hazırlanıyor.

Tarihsel olarak, Eylül ayı zayıf borsa performansıyla bilinir; bu olguya "Eylül Etkisi" denir.

Fed'in olası faiz indirimleri ve olası bir resesyon endişeleri etrafındaki beklenti ve spekülasyonlara rağmen, tarihsel veriler Eylül ayının küresel hisse senedi piyasaları için sıklıkla zorlu bir dönem olduğunu gösteriyor.

Eylül Etkisi Nedir?

"Eylül Etkisi", özellikle S&P 500 olmak üzere borsa piyasalarının Eylül ayında düşük performans gösterme eğilimini ifade eder.

1928-2023 yılları arasındaki veriler, S&P 500'ün genellikle bu ayda düşüş yaşadığını gösteriyor.

CME Group'a göre S&P 500, son yüzyılda Eylül aylarının %55'inde değer kaybetti ve bu da ortalama % -0,78'lik negatif getiri sağlayan tek ay oldu.

Eylül ayında ayrıca, Büyük Buhran sırasında 1931'de yaşanan %29,6'lık düşüş gibi, piyasalarda en önemli düşüşlerden bazıları görüldü.

Eylül ayı her yıl en kötü performansı gösteren ay olmasa da, özellikle son yıllarda zorlu bir dönem geçirdi ve S&P 500 endeksi son dört Eylül ayında üst üste düşüş yaşadı.

Bu eğilimin sadece ABD ile sınırlı olmadığını, küresel piyasaları da etkilediğini belirtmek gerekir.

Eylül etkisi nasıl açıklanır?

Eylül Etkisi'ni açıklamaya çalışan birçok teori var, ancak hiçbiri kesin bir cevap sunmuyor.

Fidelity International Yatırım Direktörü Tom Stevenson, Ağustos ayında yaz tatilinden dönen yatırımcıların portföylerini sık sık yeniden değerlendirdiğini ve bu nedenle performansı düşük hisse senetlerinin satışına yöneldiğini söylüyor.

Eylül ayındaki zayıf performansa "yeni öğretim yılı" zihniyetinin de katkısı olabilir.

Başka bir teoriye göre, büyük yatırım fonları, genellikle Eylül ayının sonunda gerçekleşen mali yıl sonu öncesinde "vitrin süslemesi" yapıyorlar.

Ayrıca bazıları, bireysel yatırımcıların okul masraflarını karşılamak için hisse senetlerini tasfiye ettiğine inanıyor.

Piyasa psikolojisi de bunda rol oynuyor çünkü yatırımcılar Eylül Etkisi'ni bekliyor ve bu da olumsuz bir hissiyatın kendini gerçekleştirdiği kehanetini yaratıyor.

Kaynak: Summit Financial Solutions

Summit Financial Solutions Genel Müdürü Steve James, Eylül ayının genellikle ABD'de seçim döneminin başlangıcı olduğunu ve yatırımcıların olası siyasi değişimlere hazırlıklı olmak için portföylerini yeniden konumlandırdıklarını belirtiyor.

Bu durum özellikle bu yıl, ABD'de Kasım ayında yapılacak başkanlık seçimleri nedeniyle daha da önem kazanıyor.

Bu Eylül ayı için piyasa tetikleyicileri ve gelecek görünümü

Yatırımcılar, Fed'in faiz oranlarını düşürebileceği beklentisiyle, Eylül ayında 18 Eylül'de yapılacak olan Fed politika toplantısını yakından izliyor; bu da piyasalar açısından genellikle olumlu bir hareket.

Ancak LPL Financial'dan Adam Turnquist, 6 Eylül'de yayınlanması beklenen Ağustos ayı istihdam raporunun Fed'in kararını etkileyebileceği konusunda uyarıyor.

Beklenenden zayıf gelen bir işgücü raporu, Fed'i daha derin faiz indirimlerine yöneltebilir ve bu da zayıflayan bir ekonominin sinyali olabilir.

Turnquist, Markets Insider'a yaptığı açıklamada, "Eğer ekonomik veriler gelecek hafta iyileşirse, 'yumuşak iniş' söylemi ivme kazanabilir ve Eylül ayında gördüğümüz yenilgi serisini kırabilir" dedi.

Ancak, aşağı yönlü riskin devam ettiği uyarısında bulundu.

Yatırımcılar 'Eylül etkisi'nden korkmalı mı?

Mevsimsel anormallik on yıllardır gözlemleniyor olsa da, bu yatırımcıların Eylül ayından korkması gerektiği anlamına gelmiyor.

Fisher Investments'a göre,

Ancak analistler, piyasa hareketlerini geleneksel bilgeliğin yönlendirmesine izin vermek isteyenlerin, yatırımcıların genellikle beklenen oynaklık ve belirsizlik dönemlerinde temettü getiren hisse senetlerine yöneldiğini söylüyor.

Uzmanlar ayrıca sezon içerisinde kazanç sağlamak için mevsimsel düşüşlerden alım yapılmasını öneriyor.