Rus buğday fiyatları 2025'in başından bu yana neden yükseliyor?

Özellikle protein içeriği yüzde 12,5 olan Rus buğdayının iç piyasa fiyatlarında yılbaşından bu yana kayda değer bir artış görüldü.

Tarım danışmanlık şirketlerinden SovEcon'a göre, fiyat ton başına 14 bin 725 rubleden (ton başına 145 dolar) ton başına 15 bin 525 rubleye (ton başına 158 dolar) yükseldi.

Fiyatlardaki bu artışın başlıca nedeni, uluslararası pazarlar için Rus buğdayı satın almaya çalışan ihracatçıların talebindeki önemli artıştır.

Rus buğdayına yönelik güçlü talep

Geçtiğimiz hafta iç piyasada ihracatçıların buğdaya olan talebinde önemli bir canlanma görüldü.

Bu artan talep, öncelikle küresel buğday piyasasındaki yükselen fiyatlardan kaynaklanıyor.

Küresel fiyat eğiliminin önemli bir göstergesi olarak, Fransız Matif borsasında buğdayın fiyatında belirgin bir artış yaşandı.

Özellikle 29 Ocak'ta bir önceki haftaya göre 2,5 avro, yani 3 dolar artış yaşandı.

Bu fiyat artışı, genel buğday fiyatını 233 avroya (242 dolar) getirerek küresel buğday piyasasında önemli bir yükselişe işaret etti.

Küresel pazardaki bu yukarı yönlü seyir, yerli ihracatçıları daha fazla buğday tedarik etmeye teşvik ederek, iç pazarda talebin canlanmasına yol açtı.

Yükselen fiyatlar

SovEcon'a göre, %12,5 protein içeren Rus buğdayının 29 Ocak itibarıyla metrik ton başına serbest teslim (FOB) fiyatı 1,5 dolar artarak 237-239 dolardı.

Buğday fiyatlarında en önemli iç artış, ülkenin ana ihracat bölgesi olan Güney'de yaşandı.

Sınıf 4 buğdayının fiyatları orada ayda 900 ruble artarak metrik ton başına 16.350 rubleye (167 $/mt) yükselirken, Merkez'de bu rakam 250 rubleye çıktı.

SovEcon, son aylarda ihracatçıların aktif olarak buğday alımı yaptığını söyledi.

Rus tarım üreticileri Aralık ayında ihracatçılara 4,8 milyon metrik ton buğday sattı, bu Kasım ayındaki 4,3 milyon metrik tondan fazlaydı. Artış tamamen Güney'deki daha yüksek satışlardan kaynaklandı.

İhracat ise durgun seyretti.

SovEcon, ocak ayında buğday ihracatının 2,2 milyon ton olması beklendiğini, bunun bir yıl önceki 3,6 milyon tonluk ihracattan ve beş yıllık ortalama olan 3,1 milyon tondan önemli ölçüde düşük olduğunu bildirdi.

Bunun sonucunda ihracat faaliyetleri oldukça yavaş seyretti.

Stratejik stoklama

Mevcut piyasa eğilimi ilgi çekici bir dinamiği ortaya koyuyor: Nispeten yavaş ihracat faaliyetlerine karşın aktif yurt içi tahıl alımları gerçekleşiyor.

Bu, ihracatçıların stratejik bir hamlesi olabilir. Gelecekte fiyatlarda olası bir artış öngörerek tahıl rezervlerini stokluyor olabilirler. Alternatif olarak, ihracat talebindeki yeniden canlanmayı bekleyerek tedariklerini tutuyor olabilirler.

SovEcon tahminlerine göre, aktif satışlar ve nispeten düşük üretim nedeniyle Güney Rusya'daki stoklar Aralık ayında bir önceki yılın aynı dönemindeki 7,0 milyon tondan 3,7 milyon tona düştü.

SovEcon genel müdürü Andrey Sizov şunları söyledi:

SovEcon, Rusya'nın 2024/25 buğday ihracatının 42,8 milyon ton olacağını öngörüyor. ABD Tarım Bakanlığı'nın bu yılki tahmini ise 46,0 milyon ton.

Sizov, "Yükselen iç fiyatlar ve güçlenen ruble, Rus buğdayının fiyatlarını istikrara kavuşturabilir veya daha da artırabilir, dolayısıyla küresel piyasayı destekleyebilir" dedi.