Beyaz Saray: Çin, endüstriyel ölçekte yapay zekâ çaldı — rapor

Beyaz Saray, Çinli kuruluşları Amerikan yapay zekâ laboratuvarlarından fikri mülkiyetin “endüstriyel ölçekli” olarak çalınmasını gerçekleştirmekle suçladı; bu, gelecek nesil teknolojinin kontrolü konusundaki iki büyük ekonomi arasındaki gerilimde yeni bir tırmanışı işaret ediyor.

Financial Times'ın gördüğü bir memorandumda, Beyaz Saray Bilim ve Teknoloji Politikaları Ofisi direktörü Michael Kratsios, ABD hükümetinin, ağırlıklı olarak Çin merkezli olan yabancı aktörlerin önde gelen Amerikan yapay zekâ sistemlerinden sistematik olarak değer çıkardığına dair kanıtlara sahip olduğunu söyledi.

“ABD hükümetinin, esas olarak Çin merkezli yabancı kuruluşların ABD'nin en ileri yapay zekâ sistemlerini damıtmak için kasıtlı, endüstriyel ölçekli kampanyalar yürüttüğüne dair bilgileri olduğunu” Kratsios yazdı.

Bu mesele, ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping'in Pekin'de yapması planlanan görüşme öncesinde daha da öne çıkıyor; teknoloji rekabetinin ana konulardan biri olması bekleniyor.

Damıtma endişeleri ön plana çıktı

Anlaşmazlığın merkezinde “damıtma” bulunuyor; bu, daha büyük ve daha gelişmiş sistemlerin çıktıları temel alınarak daha küçük yapay zekâ modellerinin eğitilmesinde kullanılan bir teknik.

Sektörde meşru bir yöntem olarak geniş ölçüde kabul görmesine karşın, ABD yetkilileri, ölçekli kötü kullanımının yabancı rakiplerin Amerikan inovasyonunu çok daha düşük maliyetle yeniden üretmesini sağladığını iddia ediyor.

Tartışma, DeepSeek'in daha düşük maliyetle güçlü bir yapay zekâ modeli geliştirmek için damıtma teknikleri kullandığına dair iddiaların ardından tırmandı.

Anthropic ve OpenAI dahil ABD şirketleri son aylarda benzer endişeleri dile getirdi.

Kratsios, damıtmanın verimliliği artırmada rol oynadığını kabul etti ancak kötüye kullanım konusunda uyardı. Bu tür uygulamaların ABD'nin araştırma ve geliştirmesini zayıflatmak için kullanıldığında "kabul edilemez" olduğunu söyledi.

Ayrıca, “gizli, yetkisiz damıtma kampanyaları” yoluyla oluşturulan modellerin orijinal sistemlerle tam eşleşmeyebileceğini, ancak yine de yabancı rekabeti hızlandırabilecek bir maliyet avantajı sunduğunu ekledi.

Güvenlik riskleri ve politika yanıtı

ABD yetkilileri ve sektör liderleri sorunun ticari rekabetin ötesine, ulusal güvenliğe uzandığını savunuyor.

Damıtılmış modellerin, biyolojik silah geliştirme veya siber saldırılar gibi alanlarda kötüye kullanımı önlemeye yönelik orijinal sistemlere gömülü güvenlik önlemlerinden yoksun olabileceğine dair endişeler artıyor.

Chris McGuire'e göre, Çinli firmalar altyapı sınırlamalarını telafi etmek için damıtmayı kullanıyor. “Çinli yapay zekâ firmaları, yapay zekâ hesaplama gücündeki açıkları kapatmak ve ABD modellerinin temel yeteneklerini izinsiz olarak yeniden üretmek için damıtma saldırılarına dayanıyor,” dedi.

Beyaz Saray daha koordineli bir yanıt sinyali verdi; buna, yabancı aktörlerin “yetkisiz, endüstriyel ölçekli damıtma” girişimleri hakkında istihbaratın ABD yapay zekâ şirketleriyle paylaşılması ve şirketlerin savunmalarını güçlendirmesine yardım edilmesi de dahil.

Kratsios ayrıca Çin kampanyalarının “tespitten kaçmak için on binlerce proxy hesabı kullanıp, tescilli bilgileri açığa çıkarmak için jailbreak teknikleri uyguladığını” kaydetti.

Yasal girişimler ve artan gerilim

Politika yanıtı Washington'da zaten şekilleniyor. Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi, Çin'in yapay zekâ yarışında yetişme kabiliyetini sınırlamaya yönelik bir dizi tasarıyı kabul etti.

Bir tasarı, bu tür uygulamalara karışan şirketlerin ABD “entity list”ine alınmasını yönetimin değerlendirmesini zorunlu kılacak; bu da onların Amerikan teknolojisine erişimini fiilen kısıtlayacak.

Bunun paralelinde, politika yapıcılar gelişmiş çiplere yönelik daha sıkı ihracat kontrolleri ve damıtma faaliyetleriyle bağlantılı kuruluşlara potansiyel yaptırımlar da dahil olmak üzere daha kapsamlı önlemleri değerlendiriyor.