Ropa rośnie o 5% po eskalacji USA–Iran; Rystad przewiduje niedobór 1 mld baryłek

Napięcia na Bliskim Wschodzie ponownie napędzają zmienność na rynkach ropy, gdy okresy pozornej deeskalacji szybko ustępują miejsca odnowionej niepewności i wahaniom cen.

Ceny ropy odbiły się w poniedziałek o ponad 5%, gdy narastały obawy, że zawieszenie broni między USA a Iranem może się załamać po tym, jak Stany Zjednoczone zajęły irański statek towarowy. 

W chwili pisania tego tekstu cena ropy West Texas Intermediate (WTI) wynosiła 87,13 USD za baryłkę, wzrost o 5,5%, podczas gdy Brent kosztował 94,60 USD za baryłkę, co oznacza wzrost o 4,7%. 

Po oświadczeniu Iranu, że Cieśnina Ormuz będzie otwarta dla wszystkich statków handlowych przez pozostały czas obowiązywania zawieszenia broni, oba kontrakty zanotowały ostry spadek o 9% w piątek. Był to ich największy jednodniowy spadek od 18 kwietnia.

Kruche złagodzenie napięć obserwowane pod koniec ubiegłego tygodnia wydaje się być krótkotrwałe, gdy globalne rynki ropy zareagowały na odnowione tarcia geopolityczne. Brent otworzył dziś znacząco silniej, sygnalizując niepokój rynku po weekendzie eskalujących sporów na Bliskim Wschodzie.

Napięcia narastają

Rdzeń ostatnich napięć koncentruje się wokół krytycznej Cieśniny Ormuz, najważniejszego punktu wąskiego dla tranzytu ropy naftowej na świecie. 

Iran ponownie nałożył ograniczenia przejścia przez cieśninę, co jest bezpośrednią odpowiedzią na utrzymanie przez Stany Zjednoczone blokady morskiej w zatoce. Ta wymiana działań znacznie zwiększa ryzyko konfrontacji zbrojnej i, co za tym idzie, przerwy w światowej podaży ropy.

Dodatkowo kryzys zaostrza wysoce prowokacyjny gest: zajęcie przez USA statku płynącego pod irańską banderą. 

Ten akt użycia siły natychmiast rzucił cień na wcześniej planowane negocjacje pokojowe między obiema stronami, według analityków ING Economics. 

Zajęcie statku wprowadza poważne wątpliwości co do szczerości i realności przyszłego procesu dyplomatycznego, sugerując powrót do bardziej konfrontacyjnej postawy w polityce zagranicznej.

Traderzy obecnie wyceniają wyższą premię za ryzyko z powodu zaognienia się stoi i zwiększonego zagrożenia dla nieprzerwanego przepływu ropy z regionu.

Analityk Sparta Commodities June Goh zauważyła, że „w ciągu 24 godzin od piątkowego ogłoszenia, że cieśnina jest 'całkowicie otwarta',” tankowce zostały już ostrzelane przez Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC).

Obawy przed odnowieniem działań wojennych nasiliły się po tym, jak Stany Zjednoczone ogłosiły w niedzielę, że zatrzymały irański statek towarowy próbujący naruszyć ich blokadę. W odpowiedzi Iran zagroził odwetem.

Teheran oświadczył również, że nie weźmie udziału w drugiej rundzie negocjacji, które USA zamierzały rozpocząć przed zakończeniem dwutygodniowego zawieszenia broni w tym tygodniu.

Możliwe scenariusze

Tymczasem scenariusz pesymistyczny Rystad Energy zakłada, że jeśli konflikt na Bliskim Wschodzie przeciągnie się o kolejne sześć tygodni przy zamkniętej Cieśninie Ormuz, skumulowany deficyt podaży wzrośnie w tym roku do 1,8 miliarda baryłek. 

„W takich warunkach konieczna byłaby ekstremalna odpowiedź po stronie popytu, by zapobiec ostrym niedoborom produktów na wielu rynkach, potencjalnie zaczynając już w czerwcu–lipcu,” napisała norweska firma zajmująca się wywiadem energetycznym w komentarzu wysłanym e‑mailem. 

Rystad Energy prognozuje, że pełna reorganizacja światowej sieci tankowców zajmie od sześciu do ośmiu tygodni, niezależnie od dalszego rozwoju sytuacji na Bliskim Wschodzie. 

Dodatkowo ubezpieczyciele morscy i właściciele statków prawdopodobnie będą potrzebować dodatkowych dwóch do pięciu tygodni, aby w pełni przyzwyczaić się do zaktualizowanego środowiska operacyjnego, a dokładny czas zależeć będzie od szczegółów nowego modelu zastosowanego dla Cieśniny Ormuz.