Açıklama: Küresel kahve fiyatları neden yükseliyor?

Kahve fiyatları, arz kesintilerine ilişkin endişeler nedeniyle hızla artarak cuma günü son 47 yılın en yüksek seviyesine ulaştı.

Arabica kahve vadeli işlemleri cuma günü pound başına 335 sente kadar çıkarak bu yıl şimdiye kadar yüzde 75'lik bir artış kaydetti.

Commerzbank AG'de emtia analisti olan Carsten Fritsch, "Bu durum, kahveyi bu yıl takip ettiğimiz emtialar arasında kakaodan sonra en pahalı ikinci emtia haline getiriyor" dedi.

Fiyatlardaki sert artış küresel tedarik zincirini etkileyerek kavurucular, perakendeciler ve tüketiciler için maliyetleri artırdı.

StoneX Ticaret Kıdemli Başkan Yardımcısı Albert Scalla, Coffee Intelligence'a yaptığı açıklamada, "Sadece üç hafta içinde kahve fiyatları önemli ölçüde arttı ve bu da tedarik zinciri için büyük zorluklar yarattı" dedi.

Piyasadaki akut arz sıkıntısına ilişkin endişeler nedeniyle fiyatlar bu kadar dramatik bir şekilde arttı.

Hava sıkıntıları

Dünyanın en büyük kahve üreticisi Brezilya, ülkedeki kahve plantasyonlarını kötü etkileyen uzun süreli kuraklık ve sıcak hava dalgası koşullarıyla karşı karşıya kaldı. Bu durum, önümüzdeki sezon için üretimi azalttı.

StoneX, bu ayın başlarında Brezilya'daki kahve üretiminin 2025-26 sezonunda %0,5 düşüşle 65,6 milyon çuvala gerilemesinin beklendiğini tahmin etmişti.

ABD'li kuruma göre, Arabica kahve üretiminin yüzde 10,5 düşüşle 40 milyon çuvala gerilemesi bekleniyor.

Brezilya'da son haftalarda yağan yağışlar çiçeklenme sürecini hızlandırdı.

Ancak çiçeklerin kiraza dönüşüp dönüşmeyeceği konusunda endişeler devam ediyor.

Bu arada, bir diğer önemli kahve üreticisi olan Vietnam da bu yıl zorlu hava koşullarıyla karşı karşıya kaldı.

Finimize'a göre, Vietnam'da hasadın ancak yüzde 30'u titiz kurutma işlemleri nedeniyle tamamlanabildi ve bu durum arzın sıkışık olmasına ve iç fiyatların yükselmesine neden oldu.

İngiltere merkezli şirket, yayınladığı raporda, "Tüccarlar, devam eden hasat ve sınırlı bulunabilirlik nedeniyle bu eğilimin devam edeceğini öngörüyor" dedi.

AB Ormansızlaşma Yönetmeliği ve arz sıkıntısı

Coffee Intelligence'ın haberine göre, Avrupa'daki kavurucular, AB Ormansızlaşma Yönetmeliği'ni (EUDR) çevreleyen belirsizlik nedeniyle önümüzdeki yıl için stoklarını artırmak için acele ediyor.

EUDR, Avrupa Birliği içerisinde ormansızlaşmaya yol açan ürünlerin ithalatını ve satışını engellemeyi amaçlayan bir yasadır.

Avrupa Komisyonu verilerine göre, küresel kahve talebinin yaklaşık üçte biri Avrupa Birliği'nden karşılanıyor.

AB, 2023 yılında AB dışındaki ülkelerden yaklaşık 2,7 milyon ton kahve ithal etti.

Allegra World Coffee Portal'ın haberine göre, EUDR'ye uymayan işletmelere kahve cirolarının yüzde 4'üne kadar para cezası verilecek, bazı üreticiler ise AB pazarından çıkarılma tehlikesiyle karşı karşıya kalacak.

Yasa nedeniyle AB pazarlarında potansiyel arz sıkıntısı önemli boyutlara ulaşabilirken, aynı zamanda dünyanın en yoksul çiftçilerinden bazılarını da ciddi şekilde etkileyecektir.

Financial Times'a göre, ABD'li kavurucular da fiyatların kendilerine zarar vermediğinden emin olmak için küresel kahve pazarına yöneldi.

Fritsch, ayrıca Brezilya'daki kahve üreticilerinin daha yüksek fiyatlar beklentisiyle önümüzdeki mahsulün satışlarını ertelediği yönündeki iddiaların da yer aldığını söyledi.

"İki Brezilyalı kahve tüccarının fiyat artışı ve teslimat başarısızlıkları nedeniyle nakit akışında zorluk yaşadığı söyleniyor, bu da ek bir gerginliğe yol açtı" diye ekledi.

Robusta kahvesinde kıtlık

Ayrıca rakip Robusta kahve çeşidindeki kıtlık da fiyatlarda sert bir artışa yol açtı.

Eylül ayında çeşidin fiyatı 50 yılın en yüksek seviyesine ulaşmış, geçen hafta ise bu seviye bir kez daha aşılmıştı.

Vietnam'daki hasatla ilgili endişeler fiyatlardaki mevcut yükselişi körüklüyor.

Commerzbank'a göre, "Robusta'nın en önemli üretici ülkesi olan Vietnam'da ekim ayında başlayan hasadın, önceki aylardaki kuraklık ve hasat başlangıcındaki yoğun yağış nedeniyle daha az olabileceği yönünde endişeler var."

Alman bankası bu nedenle önümüzdeki sezonda Arabica kahvesinden Robusta kahvesine geçişin ancak sınırlı ölçüde mümkün olduğunu savunuyor.

Commerzbank'tan Fritsch, iki çeşit arasındaki fiyat oranının önemli ölçüde daraldığını, bu nedenle ikame edilmesinin zorlaştığını söyledi.

Fritsch ayrıca şunları kaydetti: