Ham petrol fiyatları yükselişlerinin sonuna mı yaklaşıyor? Bir analiz

ABD Başkanı Donald Trump'ın tarife ve enerji politikalarına ilişkin netlik olmaması nedeniyle seansın büyük bölümünü kırmızıda geçiren petrol fiyatları, Perşembe günü hafif yükseldi.

Piyasalardaki en önemli soru şu: Petrol fiyatlarında Aralık ayından bu yana yaşanan yükseliş sona mı erdi, yoksa piyasada daha fazla yükseliş potansiyeli var mı?

OANDA piyasa analisti Zain Vawda, "Piyasalar tarifeler ve piyasaları etkileyebilecek diğer hamleler konusunda daha fazla netlik beklerken, Başkan Trump'ın önümüzdeki günlerde odak noktası olmaya devam etmesi muhtemel" dedi.

Yazının yazıldığı sırada, New York Ticaret Borsası'nda Batı Teksas Ara (WTI) ham petrolünün fiyatı varil başına %0,2 artışla 75,61 dolardı.

Brent ham petrolü Intercontinental Borsası'nda yüzde 0,3 artışla varil başına 79,20 dolardan işlem görüyor.

Petrol fiyatları bu ayın başlarında ayların en yüksek seviyelerine ulaşmış ve her iki endeks de psikolojik açıdan kritik öneme sahip varil başına 80 dolar sınırını aşmıştı.

Kazanımların çoğu, ABD'nin Rus petrol ihracatına uyguladığı yeni yaptırımlardan kaynaklandı.

Yaptırımlar daha çok Rus üretici, tanker ve sigorta şirketini hedef alarak, Hindistan ve Çin gibi büyük alıcılara petrol tedarikini durdurdu.

Bazı geri çekilmeler gecikmişti

Mevcut petrol piyasası, Trump'ın politikaları nedeniyle ABD'de petrol üretiminin artması, Gazze'deki jeopolitik gerginliğin azalması ve yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelme gibi temel faktörlerden etkileniyor.

Bu faktörler perşembe günü petrol fiyatlarındaki düşüş eğilimine katkıda bulundu.

Ayrıca, ABD Enerji Bilgi İdaresi Çarşamba günü ülkedeki ham petrol stoklarının geçen hafta yaklaşık 1 milyon varil arttığını bildirdi. Bu, duyguları daha da etkiledi.

Trade Nation'da kıdemli piyasa analisti olan David Morrison, "Mevcut seviyelerde, ön ay WTI, bir haftadan biraz fazla bir süre önce ulaşılan altı aylık 79,59 dolarlık zirveden yaklaşık %5 düştü. Aralık ayının başından bu yana gerçekleşen yaklaşık %20'lik yükselişi göz önünde bulundurduğumuzda bu nispeten mütevazı bir düşüş" dedi.

Ayrıca piyasa, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü ve müttefiklerinin elinde yeterli miktarda yedek petrol üretim kapasitesinin bulunduğunun bilincinde olacaktır.

Arzın sert bir şekilde düşmesi durumunda OPEC+ muslukları açabilir ve varilleri piyasaya geri getirebilir.

Tedarik senaryosu

Uluslararası Enerji Ajansı geçen hafta 2025 yılında petrol piyasasının fazla vereceği tahminini aşağı yönlü revize etmişti.

Paris merkezli kuruluş, bu yıl petrol fazlasının günlük 750 bin varil olmasını bekliyor. Bir ay önce bu rakam günlük 1 milyon varile yakındı.

Ancak OPEC+ ülkelerinin gönüllü üretim kesintilerinin bir kısmını geri çekmesiyle birlikte nisan ayından itibaren petrol üretiminin artması bekleniyor.

Böyle bir senaryoda petrol fiyatları daha fazla düşüş yaşayabilir.

Ancak son dönemde Rusya ve İran'ın ham petrol ihracatına yönelik yaptırımlar işleri daha da karmaşık hale getirdi.

Eğer bu yaptırımlar Rus petrol kargosunun piyasaya daha az ulaşmasına neden olmaya devam ederse, Çin ve Hindistan gibi başlıca ham petrol alıcıları petrollerini başka ülkelerden temin etmeye çalışacak ve bu da talebi artıracaktır.

Aralık ayında Biden yönetimi İran'ın gölge filosuna yaptırımlar getirmişti.

IEA tahminlerine göre, bu durum halihazırda Orta Doğu ülkesinden yapılan günlük 500 bin varil ihracatı etkiliyor.

Trump'ın İran'a yönelik yaptırımları daha da sıkılaştırması muhtemel.

Commerzbank AG emtia analisti Carsten Fritsch, "Fiyat artışı ve vadeli işlem eğrisinin ön ucundaki fiyat farklarının genişlemesi nedeniyle piyasa, Rusya ve İran'a yönelik yaptırımlar sonucunda petrol arzının sıkılaşacağını zaten öngörmüştü" dedi.

Fiyatların daha fazla yükselmesi zor

Morrison, "Bu geri çekilmenin derinliği, şekli ve uzunluğu, ham petrolün bundan sonra nereye gideceğine dair ipuçları sağlamalı" dedi.

"Başkan Trump'ın 'Del, bebeğim, del!' emriyle ham petrolün zirveye ulaşmış olması ve halihazırda aşırı arz edilen bir pazara daha fazla ürünün girmesi beklentisiyle mükemmel bir 'satış' sinyali vermesi mümkün olabilir."

Trump'ın daha fazla sondaja teşvik etmesi, Rusya ve İran'dan gelen arzın kısıtlı kalmasına rağmen ham petrol piyasası için düşüş sinyali olarak yorumlanabilir.

Arzdaki bu artış ham petrol fiyatlarının gerilemesine neden olabilir, bu da ham petrol fiyatlarının zirvesini görmüş olabileceğimizi düşündürüyor.

Morrison şunları kaydetti:

"Ancak ham petrol aşırı alımda kalmaya devam ediyor ve bu da mevcut seviyelerden daha fazla toparlanmayı zorlaştırıyor" diye ekledi.