IEA, ABD'nin Rus petrol ihracatına yönelik yaptırımlarının henüz arzı etkilemediğini söyledi

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), ABD'nin Rusya'nın petrol ihracatına yönelik yeni yaptırımlarının henüz arzı etkilemediğini bildirdi.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Şubat Petrol Piyasası Raporu'nda, "ABD'nin Rusya ve İran'a yönelik yeni yaptırımları yıl başında piyasaları sarstı ancak küresel petrol arzını henüz önemli ölçüde etkilemedi" dedi.

Küresel petrol arzı

Amerika kıtası bu yıl OPEC+ dışı petrol arz genişlemesine öncülük edecek. Beklenen 1,4 milyon varil/gün büyüme, öngörülen talep artışını rahatlıkla aşacak.

Paris merkezli enerji düzenleyicisi, "Ancak OPEC+'ın mutabık kalınan hedeflere uyumunun artması, bu yıl öngörülen arz fazlasını yavaş yavaş azaltıyor" dedi.

Ajans, küresel petrol arzının Ocak ayında günde 950.000 varil düşerek günde 102,7 milyon varile gerilediğini söyledi. Düşüş, üretimi etkileyen Kuzey Amerika'daki mevsimsel olarak daha soğuk hava koşullarından kaynaklandı.

Ancak dünya genelinde petrol üretimi, ocak ayında geçen yılın aynı dönemine göre günlük 1,9 milyon varil daha yüksek seyretti.

Küresel petrol arzının 2025 yılında günlük 1,6 milyon varil artarak 104,5 milyon varile ulaşması bekleniyor.

Bu arz artışının büyük kısmının Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve müttefikleri dışındaki ülkelerden gelmesi muhtemeldir.

OPEC ve müttefikleri, bu ayın başlarında grubun nisan ayındaki gönüllü üretim kesintilerinin bir kısmını kaldırarak petrol üretimini artıracağını doğruladı.

Petrol talebi görünümü

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), 2025 yılına ilişkin küresel ham petrol talebinin büyüme tahminini günlük 1,1 milyon varile yükseltti.

2024 yılında petrol talebi günlük sadece 870 bin varil arttı.

Ajans, "Çin, genişleme hızı son trendlerin çok altında kalsa ve neredeyse tamamen petrokimya sektörü tarafından yönlendirilse bile, marjinal olarak en büyük büyüme kaynağı olmaya devam edecek" dedi.

Çin, 2025'te tamamen petrokimya sektörü tarafından yönlendirilen büyümeye öncülük ediyor. Ancak küresel artıştaki payı, bir önceki on yıldaki %60'a kıyasla %19'a düştü.

Hindistan ve diğer Asya ülkeleri, günlük toplam 500.000 varil ile büyümeye giderek daha fazla katkıda bulunuyor.

Öte yandan OPEC, Çarşamba günü yayınladığı aylık raporunda talep büyümesine ilişkin tahminlerini bir önceki aya göre değiştirmedi.

OPEC, 2025 yılında ham petrol talebinin günlük 1,45 milyon varil artmasını bekliyor.

Petrol fiyatları ve ticaret akışları

IEA, "Yıl başındaki keskin yüksek fiyatlar, çok sayıda baskı noktasına yol açtığından, küresel petrol piyasaları Ocak ayında sert düşüşler yaşadı" dedi.

Ocak ayının başlarında Rusya ve İran'a yönelik yeni yaptırımların yol açabileceği olası arz kesintilerine ilişkin endişeler nedeniyle fiyatlar ilk kez artış göstermişti.

Ancak piyasa algısı hızla değişti ve küresel ekonomiye ilişkin endişeler ve ortaya çıkan ticaret savaşları ön plana çıkarak petrol talebinin büyüme hızını etkiledi.

ICE Brent vadeli fiyatları, Ocak ayının başında ilk etapta varil başına 82 doların üzerine çıkarak beş aylık zirveye ulaşmış, ancak artan uluslararası ticaret gerginlikleri sonrasında fiyatlar tekrar varil başına 75 dolara kadar gerilemişti.

Yazının yazıldığı sırada Brent ham petrol kontratı varil başına 74,58 dolardan işlem görüyordu.

Uluslararası Enerji Ajansı'na (IEA) göre, İran ve Rusya'ya yönelik artan yaptırımların uzun vadeli etkileri ile ABD'nin yeni tarifeleri ve bunların öngörülmesinin ticaret akışlarına etkileri belirsizliğini koruyor.

Ajans şunları ekledi:

Ancak petrol piyasaları, büyük zorluklar karşısında defalarca kayda değer bir dayanıklılık ve uyum yeteneği gösterdi; bu sefer de farklı olması pek olası değil.