Emtia özeti: kıymetli metaller 1 aydan fazla düşüşte; Brent 119$'ı gördü

Petrol ve gaz hariç, tarım dışı çoğu emtia Perşembe günü serbest düşüş yaşıyor; piyasalar ABD Merkez Bankası'nın şahin tonunu ve Orta Doğu'daki tırmanan gerilimi sindiriyor. 

Altın fiyatları %5'ten fazla düştü; enerji fiyatlarındaki hızlı yükseliş enflasyon endişelerini körükleyerek küresel merkez bankalarının faiz indirimleri umutlarını sınırladı. 

COMEX'te gümüş fiyatları Perşembe günü metalin dalgalı seyretmesiyle %10'dan fazla düşerek ons başına $70'ın altına geriledi. 

Bu arada, temel metallerde fiyatlar da sert düşüş gösterdi; üç aylık alüminyum kontratı önceki kapanışa göre %5 gerilerken bakır %2 düştü. 

Ancak İran'ın Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar genelinde enerji tesislerine saldırmasının ardından Brent ham petrol kısa süreliğine varil başına $119'ın üzerine çıktı. 

Altın sert düştü

Altın fiyatları Perşembe günü %5'ten fazla değer kaybederek yedinci ardışık seansta da düşüş kaydetti.

Bu düşüş, Orta Doğu çatışmasının enerji fiyatlarına etkisiyle şiddetlenen artan enflasyon endişelerinden kaynaklandı. 

COMEX altın kontratı son işlemde ons başına 4,616.65$'tan işlem görürken, bu 2 Şubat'tan bu yana en zayıf seviyesiydi; gümüş ise ons başına en düşük 65.638$'a geriledi. 

Sonuç olarak, büyük merkez bankalarının yüksek borçlanma maliyetlerini sürdüreceğine dair beklentiler artıyor.

İran çatışmasının tetiklediği enerji fiyatlarındaki keskin artışa rağmen, büyük merkez bankaları şahin bir duruş sergiledi.

Bununla birlikte, savaşın küresel ekonomik etkileri etrafındaki derin belirsizliği kabul ederek, yaklaşan politika kararları konusunda temkinli olunmasının altını çizdiler.

Avrupa Merkez Bankası Perşembe toplantısında mevcut faiz oranlarını koruma kararı aldı.

Şimdilik merkez bankası enerji fiyatlarındaki sıçramayı geçici bir olgu olarak görecek, ancak durumu yakından izlemeye devam edecek.

Çarşamba günü ABD Merkez Bankası da faizleri sabit tuttu.

“Jeopolitik gerilimler genellikle güvenli liman talebini desteklese de, yüksek enerji maliyetlerinin enflasyonist etkisi altın üzerinde baskı oluşturuyor,” diye yazdı ING Group'ta emtia stratejisti Ewa Manthey bir notta. 

“Bu durum reel getirileri yukarı çekiyor ve yükselişi sınırlıyor.”

Temel metaller baskı altında

Temel metal piyasaları bu sabah önemli bir aşağı yönlü baskı yaşıyor.

Sektördeki işlemler şu anda ağırlıklı olarak geniş makroekonomik endişeler ve jeopolitik çatışma tarafından yönlendiriliyor ve temel arz-talep dinamiklerinin etkisini büyük ölçüde gölgeliyor.

“Büyük gaz altyapısına yönelik doğrudan saldırılar ve Körfez enerji varlıklarına yönelik açık tehditlerle birlikte tırmanan İran çatışması, enerji piyasalarını daha yüksek bir risk rejimine itti ve yatırımcıları hem enflasyonu hem de küresel büyümeyi yeniden fiyatlamaya zorladı,” dedi Britannia Global Markets’ın metaller piyasası başkanı Neil Welsh.

Kısa süreli bir aksama beklentisi yerini, şokun daha kalıcı olduğu görüşüne bıraktı. 

Bu kalıcı görüş, petrol fiyatlarını son zirvelere yakın tutuyor ve metallerin, sıkılaşan finansal koşulları ve azalan imalat talebini hesaba katarak gerilemesi gerektiği argümanını güçlendiriyor.

Bakırın 2026'da sağladığı kazançlar silindi ve metal, yalnızca arz-talep temellerinden ziyade giderek geniş makroekonomik trendleri yansıtmasıyla aylık sert düşüşünü sürdürdü.

Şu anda bakır, hem petrol fiyatları hem de ABD doları ile güçlü ters korelasyon gösteriyor.

Tüccarlar için temel bir gerilim söz konusu: yakın vadede talep daralması endişesi varken, Hürmüz Boğazı yakınlarında uzun süreli bir aksama aynı anda enerji yoğun metallere yönelik uzun vadeli dengeyi sıkıştırarak potansiyel bir arz riski doğurabilir.

Alüminyum hâlâ önemli bir endişe; Körfez'de bölgesel üretim kesintisi riski yükselmiş durumda.

Bu bölgedeki eritme tesisleri deniz taşımacılığındaki engeller ve gerekli hammadde teminindeki gecikmelere karşı savunmasız. 

“Şimdilik metaller enerji kaynaklı enflasyon korkusunda kurban edilmiş gibi işlem görüyor ve piyasa İran'da gerilimin düşeceğine dair inandırıcı bir yol ya da talep direncine dair net kanıt arayacak,” diye ekledi Welsh.

Londra Metal Borsası'ndaki alüminyum kontratı ton başına 3,261$'da, %4.5 gerilerken; bakır ton başına 12,182.45$ ile %1.8 düşüşteydi. 

Brent 119$'a sıçradı

İsrail'in İran'ın South Pars gaz sahasına yönelik saldırısının ardından savaş önemli ölçüde tırmandı.

İran, Orta Doğu genelinde enerji tesislerine misilleme saldırıları düzenledi; bu da referans Brent petrol fiyatlarının Perşembe günü varil başına $119'ın üzerine sıçramasına neden oldu.

Yazım sırasında Brent ham petrol varil başına 112.52$ seviyesindeydi, önceki kapanışa göre %5 artış gösteriyordu.

West Texas Intermediate (WTI) ham petrolün fiyatı varil başına 96.47$ seviyesindeydi, %1.1 yükseldi. 

Reuters verilerine göre Dubai ve Umman gibi Orta Doğu benchmark'ları için primler eşi görülmemiş düzeylere ulaştı; yaklaşık varil başına 65$ ile tüm zamanların en yüksek seviyelerine çıktı.

Kasım seçimleri öncesi artan yakıt giderlerini sınırlama çabası olarak, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi İran petrolüne uygulanan yaptırımları kaldırmayı değerlendiriyor. 

Hazine Bakanı Scott Bessent, ABD'nin şu anda tankerlerde tutulan yaklaşık 140 milyon varil İran petrolünün serbest bırakılmasına yakında izin verebileceğini belirtti.

Çarşamba günü QatarEnergy, İran'ın Ras Laffan'a yönelik füze saldırılarının Katar'ın ana sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) işleme tesislerinin bulunduğu bölgeyi kapsamlı şekilde tahrip ettiğini bildirdi.

Suudi Arabistan, Çarşamba günü Riyad'a yönelik fırlatılan dört balistik füzeyi engellediğini ve imha ettiğini, ayrıca bir gaz tesisine yönelik İHA saldırısı girişimini de püskürttüğünü açıkladı.

Saldırıları öncesinde İran, South Pars ve Asaluyeh'deki enerji altyapısına düzenlenen saldırılara misilleme hazırlığı kapsamında Suudi Arabistan, BAE ve Katar'daki birkaç petrol tesisine tahliye uyarıları gönderdi.

South Pars, İran'ın Körfez karşısında ABD müttefiki Katar'la paylaştığı dünyanın en büyük doğal gaz sahasının İran tarafıdır.

ABD Başkanı Donald Trump Çarşamba gecesi yaptığı açıklamada, South Pars gaz sahasına yönelik saldırıdan İsrail'in sorumlu olduğunu söyledi.

Özellikle, ne ABD'nin ne de Katar'ın olayda herhangi bir dahli olmadığını belirtti.

“Bu, Basra Körfezi enerji arzlarında daha uzun süreli bir aksama korkusunu artırıyor,” dedi ING Group'ta emtia stratejisi başkanı Warren Patterson bir notta.

“Son birkaç haftadır ABD yönetiminin petrol fiyatları üzerindeki yukarı yönlü baskıyı hafifletmeye çalıştığı göz önüne alındığında, İran enerji varlıklarına yönelik saldırı girişimi garip bir adım.”