4 skutki dla twoich finansów, jeśli wojna z Iranem przeciągnie się do 2027

Wojna z Iranem staje się coraz większym problemem dla finansów gospodarstw domowych.

To, co zaczęło się jako wstrząs geopolityczny, zmieniło się w bezpośredni problem kosztów życia, uderzając jednocześnie w paliwo, koszty pożyczek, inwestycje i rachunki za zakupy spożywcze.

Kwietniowe zawieszenie broni miało ostudzić rynki, ale napięcia wokół Cieśniny Ormuz i utknione negocjacje utrzymały handlowców ropą, banki centralne i inwestorów w stanie niepokoju.

Jeśli konflikt przeciągnie się do 2027 roku, presja nie ograniczy się do rynków energetycznych. Pojawi się w comiesięcznych budżetach, spłatach kredytów, rachunkach emerytalnych i na paragonach ze supermarketu.

Rachunki za energię pozostaną wysokie dłużej

Pierwszy cios nadal pochodzi z sektora energetycznego. Cieśnina Ormuz pozostaje newralgicznym punktem, ponieważ około jednej piątej światowych przesyłek ropy przechodzi przez tę trasę.

Na dzień 5 czerwca ropa Brent była notowana blisko 95 USD za baryłkę, przy czym analitycy nadal obawiają się spadających światowych zapasów i kolejnego skoku cen jeszcze w tym roku.

Bank Światowy opisał zakłócenia w rejonie Ormuz jako „największe zakłócenie rynku ropy w historii”, podczas gdy Międzynarodowa Agencja Energetyczna stwierdziła, że straty podaży na Bliskim Wschodzie już wywołały „bezprecedensowy szok podażowy”.

Dla gospodarstw domowych oznacza to, że ceny benzyny, oleju napędowego, energii elektrycznej i ogrzewania pozostają utrzymywać się na wysokim poziomie.

Nawet gdy ceny ropy spadają przez kilka sesji, ulga nie dociera od razu do konsumentów, ponieważ marże rafineryjne, koszty transportu i lokalne podatki opóźniają przeniesienie zmian cen.

Jak ujął to Capital Economics, „wzrost cen ropy o 5%” zwykle dodaje około 0,1 punktu procentowego do inflacji w krajach rozwiniętych.

Dlatego energia pozostaje pierwszym i najjaśniejszym kanałem, przez który wojna uderza w zwykłe budżety.

Kredyty nie tanieją szybko

Drugi cios przychodzi przez stopy procentowe. Zanim konflikt eskalował, inwestorzy spodziewali się, że główne banki centralne obniżą stopy w miarę schładzania się inflacji.

Szok na rynku ropy uczynił tę ścieżkę znacznie mniej pewną.

Prezes Fed w Chicago, Austan Goolsbee, powiedział w CBS News, że przed wojną sądził, iż stopy „mogłyby spaść nawet wielokrotnie w 2026 roku”.

Ten optymizm osłabł, ponieważ wyższe ceny energii przechodzą do inflacji ogółem i sprawiają, że banki centralne stają się ostrożniejsze.

Dla kredytobiorców ma to znaczenie, ponieważ kredyty hipoteczne, samochodowe, karty kredytowe i zadłużenie o zmiennej stopie stają się trudniejsze w obsłudze, gdy cięcia stóp są opóźnione. Nowi nabywcy również mierzą się z trudniejszym rynkiem, ponieważ stawki hipoteczne utrzymują się na podwyższonym poziomie dłużej.

Fed już rozważał, jak wojna może wpłynąć zarówno na inflację, jak i wzrost gospodarczy.

To dylemat banków centralnych: obniżyć zbyt wcześnie i ryzykować kolejną falę inflacyjną, albo utrzymać restrykcyjną politykę i dodać presję na gospodarstwa domowe i firmy.

Inwestycje i oszczędności narażone na ryzyko ponownej wyceny

Trzecie ryzyko to ponowna wycena inwestycji, ponieważ rynki wielokrotnie odrabiały straty w nadziei, że konflikt szybko się zakończy.

Jeśli to założenie okaże się błędne, akcje mogą doświadczyć ostrzejszej korekty.

OECD ostrzegł w swojej czerwcowej prognozie, że jeśli zakłócenia potrwają do 2027 roku, globalny wzrost może wyraźnie spowolnić, a inwestycje osłabną, zwiększając „ryzyko ponownej wyceny rynków finansowych”.

To ma znaczenie dla funduszy inwestycyjnych, kont emerytalnych i portfeli akcyjnych. Długotrwały wstrząs energetyczny działa jak podatek na gospodarkę.

Podnosi koszty działalności, ściska marże i zmniejsza wydatki konsumenckie, zwłaszcza w liniach lotniczych, przemyśle, handlu detalicznym, sektorze chemicznym i logistyce.

Dla oszczędzających ryzyko to nie tylko spadający rynek akcji, ale też niższe realne stopy zwrotu, jeśli inflacja pozostanie wysoka przy osłabionych zyskach portfela.

Gotówka może wydawać się bezpieczniejsza podczas zmienności, ale może też tracić siłę nabywczą, gdy ceny paliwa i żywności nadal rosną.

Rachunki za żywność odczują opóźniony szok

Czwarty cios to żywność, ponieważ wojna to nie tylko historia o ropie. To również historia o nawozach.

Z szacunków wynika, że około jednej trzeciej światowego handlu nawozami przechodzi przez Cieśninę Ormuz, podczas gdy strateg StoneX, Kathryn Rooney Vera, ostrzegła, że jeśli tranzyt nie zostanie wznowiony, rolnicy ryzykują „utracony sezon upraw”.

Jej ostrzeżenie jest dosadne: jeśli plony spadną, ponieważ rolnicy nie będą mogli zdobyć niezbędnych środków, „powinniśmy spodziewać się wzrostu kosztów żywności”.

Dlatego wpływ na zakupy spożywcze może pojawić się z opóźnieniem. Konsumenci mogą najpierw odczuć skutki wojny na stacji benzynowej, a dopiero miesiące później w cenach chleba, nabiału, mięsa i warzyw.

Wyższe ceny oleju napędowego również zwiększają koszty transportu żywności, dodając kolejną warstwę presji, zanim produkty trafią na półki sklepowe.

Wojna zaczęła się jako kryzys polityki zagranicznej. Jeśli przeciągnie się do 2027 roku, stanie się czymś bardziej znajomym dla konsumentów: wyższymi rachunkami, droższymi pożyczkami, słabszymi portfelami i droższymi cotygodniowymi zakupami.