Meksika Trump'ın tarifelerinden geçici muafiyet elde etti - Kanada da aynısını yapacak mı?

Meksika'nın Trump'ın gümrük vergilerinden muafiyet satın almasıyla birlikte tüm gözler Kanada'nın ABD ile diyaloğunun sonucuna çevrildi.

ABD , Meksika'ya gümrük vergisi uygulamasını, Pazartesi sabahı Başkan Donald Trump ile Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum arasında yapılan görüşmenin ardından bir ay erteledi.

Trump, Sheinbaum ile yaptığı "harika görüşmenin" ardından kararı doğruladı ve Meksika'nın yasadışı göç ve uyuşturucu kaçakçılığını engellemek için güney sınırına 10 bin asker konuşlandırma taahhüdünü vurguladı.

Gecikme geçici bir rahatlama sağlasa da Trump, gümrük vergilerinin hala bir olasılık olduğunu açıkça belirtti.

Beyaz Saray'da gazetecilere yaptığı açıklamada, "Gümrük tarifeleri tamamen gündemden kalkmış değil" dedi ve Meksika'nın sınır kontrolü konusunda ABD'nin beklentilerini karşılayamaması durumunda gelecekte ekonomik cezaların yeniden uygulanabileceğinin sinyalini verdi.

Sheinbaum, Meksiko'da düzenlediği basın toplantısında anlaşmayı "çok saygılı" olarak nitelendirerek, iki ülke arasındaki "saygı ve eşitlik" ilişkisinin altını çizdi.

Kanada, Trump ile yüksek riskli görüşmelere doğru ilerliyor

Kanada, Meksika'nın aksine henüz ABD ile bir uzlaşmaya varamadı.

Başbakan Justin Trudeau pazartesi sabahı Trump'la görüştü ancak Salı günü planlanan gümrük vergisi uygulamasından önce bir anlaşmaya varılamadı.

The New York Times'a göre, iki lider arasında ikinci bir telefon görüşmesinin Doğu saatiyle 15.00'te gerçekleşmesi bekleniyor. Ancak Kanadalı yetkililer, bir anlaşma şansı konusunda karamsar.

Kanada ihracatına %25 oranında uygulanması planlanan gümrük vergileri, Kanada'nın hızlı bir misilleme yapmasına yol açtı.

Ottawa, Amerikan mallarına toplam 155 milyar Kanada doları (106 milyar dolar) tutarında karşı önlem uygulanacağını duyurdu; bu durum, Kanadalı siyasi liderlerin yerli ürünlere öncelik vermeleri yönündeki çağrılarına yol açtı.

Trudeau, X'te "Şimdi Kanada'da üretilen ürünleri seçme zamanı," yazdı. "Etiketleri kontrol edin. Üzerimize düşeni yapalım. Mümkün olan her yerde Kanada'yı seçelim."

Sosyal medyada, tüketicileri Kanada endüstrilerini desteklemeye çağıran vatansever kampanyalar ivme kazanıyor; alışveriş rehberleri, dramatik müzik eşliğinde veriliyor.

Ontario ayrıca Elon Musk'ın sahibi olduğu uydu internet hizmeti Starlink ile olan önemli bir hükümet sözleşmesini de iptal etti.

100 milyon Kanada doları (68 milyon dolar) değerindeki sözleşme, ülkenin ticaret cezalarıyla karşı karşıya olduğu bir dönemde, Kanada yatırımlarından faydalanan ABD şirketlerine karşı sembolik bir adım olarak görüldü.

Kanada'nın tepkisini tahmin etmek neden zor?

Başkan Trump'ın baş ekonomi danışmanı Kevin Hassett, Kanada'nın misillemelerini reddederek, gümrük vergilerinin ticaretle ilgili olmadığını, sınır güvenliği ve yasadışı uyuşturucuyla mücadele amacıyla uygulandığını savundu.

Beyaz Saray Ulusal Ekonomi Konseyi Direktörü Kevin Hassett, CNBC'ye yaptığı açıklamada, "İyi haber şu ki, hafta sonu yaptığımız görüşmelerde fark ettiğimiz şeylerden biri, Meksikalıların Başkan Trump'ın söylediklerini yapma konusunda çok, çok ciddi olmalarıydı." dedi.

Hassett, "Kanadalılar, yürütme kararının açık ifadelerini yanlış anlamış görünüyorlar ve bunu bir ticaret savaşı olarak yorumluyorlar" diye ekledi.

Aynı zamanda Kanada'nın muhalefet lideri Pierre Poilievre, ABD sınırına 2.000 asker konuşlandırılması ve gözetleme teknolojisine önemli yatırımlar yapılması çağrısında bulundu.

Bu tür önlemlerin Kanada'nın gümrük vergilerinden muafiyet müzakerelerine yardımcı olabileceğini savundu.

Politico'ya konuşan bir Beyaz Saray yetkilisi, ABD'nin uyguladığı gümrük vergilerinin ticaret anlaşmazlıklarından ziyade sınır güvenliğiyle ilgili olduğunu söyledi.

Ancak Trump'ın son açıklamaları ekonomik kaygıların da rol oynadığını gösteriyor.

"Kanada, ABD bankalarının orada açılmasına veya iş yapmasına bile izin vermiyor. Bu ne demek oluyor?" Trump Pazartesi sabahı Truth Social'da paylaştı.

"Böyle birçok şey var, ama aynı zamanda bu bir UYUŞTURUCU SAVAŞI ve Meksika ve Kanada sınırlarından akan uyuşturucular yüzünden ABD'de yüz binlerce insan öldü."

Görüşmelere yakın kaynaklar, Trump'ın Meksika'ya kıyasla Kanada'yı daha karmaşık bir dava olarak gördüğünü, sınır güvenliğinin ötesinde ek tavizler istediğini söylüyor.

Politico'ya göre, görüşmelere aşina bir kişi, "Kanada daha karmaşık çünkü sınır ve fentanilden ayrı diğer konularda taviz istiyor. Bunu açıkça belirtti" dedi.

Kanada'nın fentanil krizindeki rolü

Beyaz Saray , Kanada'ya uygulanan gümrük vergilerini fentanil üretimine ilişkin endişelere bağlayarak, ülkenin bir transit merkezi olmaktan önemli bir üreticiye dönüştüğünü savundu.

ABD'li yetkililer, Meksika kartellerinin Kanada'daki faaliyetlerini genişlettiğini, ülke sınırları içerisinde fentanil ve nitazen sentez laboratuvarları kurduğunu iddia ediyor.

Kanadalı yetkililer, ülke içinde fentanil üretiminin arttığını ve sentetik opioidler için büyüyen karaborsanın varlığını kabul etti.

Ancak ticaret kısıtlamalarının uyuşturucu krizine çözüm getirmeyeceğini, aksine iki ülke arasındaki ekonomik bağların zarar görmesine yol açacağını savunuyorlar.