Hindistan neden Jane Street'i pazarlarından yasakladı?

Hindistan'ın piyasa düzenleyicisi, büyük bir küresel oyuncuya karşı çarpıcı bir hareketle, endeks manipülasyonu iddiasıyla Jane Street Group LLC'yi yerel menkul kıymetler piyasasından geçici olarak yasakladı.

Hindistan Menkul Kıymetler ve Borsa Kurulu (SEBI) ayrıca, Hindistan'ın gelişen türev piyasasından milyarlarca dolar kazanan ABD ticaret devine ciddi bir darbe indirerek, yaklaşık 570 milyon dolarlık "yasadışı kazançlar" olduğunu iddia ettiği şeylere el koymaya çalışıyor.

Yönetim kurulu üyesi Ananth Narayan tarafından düzenleyicinin web sitesinde yayınlanan 105 sayfalık bir ara emirde detaylandırılan eylem, önde gelen bir yabancı kuruluşa karşı nadir ve güçlü bir müdahaleye işaret ediyor.

Alım satıma dayalı sözleşmelere göre dünyanın en büyük türev piyasası olan Hindistan'ın oldukça aktif bir katılımcısı olan Jane Street, pandeminin yol açtığı perakende yatırım patlamasının ortasında yüksek frekanslı ticaret (HFT) firmaları için bir mıknatıs haline geldi.

Firma, kendi adına, düzenleyicinin bulgularına itiraz ettiğini belirtti.

Jane Street'in Hindistan'daki operasyonları, hedge fonu Millennium Management ile yapılan bir mahkeme savaşının, Hint hisse senedi türevlerinin ticaretinden şaşırtıcı bir şekilde 1 milyar kazandığını ortaya çıkarmasının ardından geçen yıl küresel ilgi odağı haline geldi.

Bu davadan ortaya çıkan ayrıntılar, SEBI'nin soruşturmasını tetiklemeye yardımcı oldu ve bu, National Stock Exchange of India Ltd.'nin bu yılın başlarında firma tarafından yapılan usulsüz işlemlere ilişkin ayrı bir soruşturmayı kapatmasından sonra bile devam etti.

SEBI emrine göre Jane Street, Ocak 2023 ile Mart 2025 arasında Hint türevleri ve nakit piyasası ticaretinden toplam yaklaşık 365 milyar rupi (4,3 milyar) kazanç elde etti.

Equirus Securities Pvt'nin türev ürünleri başkanı Tejas Shah, "SEBI, küresel HFT devlerine burada ticaret yapabileceğinize dair bir mesaj gönderiyor, ancak haksız uygulamalar yaparsanız, o zaman biz de bir sopa tutuyoruz" dedi.

Piyasa tepkisi hızlı oldu: Jane Street'in yerel ticaret ortağı Nuvama Wealth Management Ltd.'nin hisseleri, Mumbai ticaretinde %11 düştü ve üç aydan fazla bir süredir en önemli düşüşünü yaşadı.

Hindistan'ın gösterge NSE Nifty 50 Endeksi %0,2 düşerken, Asya hisse senetlerinin daha geniş bir göstergesi %0,3 düştü.

İddialar: Küçük esnafı 'yanıltıcı ve baştan çıkarıcı'

SEBI'nin temel iddiası, haftalık endeks opsiyonlarının sona erme günlerinde Jane Street'in, hacimlerin nispeten düşük olduğu hem vadeli işlemlerde hem de nakit piyasalarında fiyat hareketini etkilemek için büyük miktarda fon dağıttığıdır.

Düzenleyici, bunun firmanın "çok sayıda küçük bireysel tüccarı yanıltarak ve cezbederek yüksek likiditeye sahip endeks opsiyon piyasasında önemli ölçüde daha büyük ve karlı pozisyonlar oluşturmasına" izin verdiğini iddia ediyor.

Konuya aşina olan ve özel bilgileri tartışırken kimliğinin açıklanmasını istemeyen bir kişiye göre, düzenleyici, Jane Street'i bu yılın Ocak ayı gibi erken bir tarihte bu tür ticaret uygulamalarından kaçınması konusunda uyarmıştı.

Kişi, soruşturmanın ticaret stratejisinin iddiaya göre Mayıs ayına kadar kullanılmaya devam ettiğini tespit ettiğini söyledi.

Kaldırımlar: pazar yasağı ve yeniden giriş yolu

Ayrıntılı bir soruşturma beklenirken, SEBI'nin emri, Jane Street Group kuruluşlarının "menkul kıymetler piyasasına erişimini derhal kısıtlıyor ve ayrıca doğrudan veya dolaylı olarak menkul kıymet satın alması, satması veya başka bir şekilde işlem yapması yasaklanıyor."

Bankalar, SEBI'nin izni olmadan kuruluşlar tarafından tutulan hesaplardan herhangi bir borç alınmamasını sağlamaya yönlendirildi.

Düzenleyici ayrıca Jane Street'e, borsada işlem gören türev sözleşmelerindeki açık pozisyonları üç ay içinde veya bu tür sözleşmelerin sona ermesinde (hangisi daha önceyse) kapatması veya kapatması talimatını verdi.

Bununla birlikte, SEBI ayrıca kısıtlamaların kaldırılması için bir yol sağladı: Jane Street'in el konulan 48,4 milyar rupi (570 milyon $) tutarını Hindistan'da belirlenmiş bir bankadaki bir emanet hesabına yatırması durumunda.

ABD merkezli piyasa yapıcının bir temsilcisi yaptığı açıklamada, "Jane Street, SEBI geçici emrinin bulgularına itiraz ediyor ve düzenleyiciyle daha fazla ilişki kuracak" dedi.

SEBI, firmaya "ilk bakışta gözlemlerine" itiraz etmesi için siparişin alınmasından itibaren 21 gün süre verdi.

Jane Street yaptığı açıklamada, faaliyet gösterdiği bölgelerde "tüm düzenlemelere uygun olarak faaliyet göstermeyi taahhüt ettiğini" de sözlerine ekledi.

Gelişen bir pazarda tetikte bir düzenleyici

Bu hareket, bazıları tarafından SEBI'nin gelişen türev piyasasında büyük kazançlar elde eden yabancı kurumların faaliyetleri üzerindeki artan ihtiyatının bir işareti olarak görülüyor.

"Bu, SEBI'nin yabancı kurumsal faaliyetler üzerinde kontrol sağlama konusundaki artan ihtiyatlılığına ve istekliliğine işaret ediyor olabilir... özellikle de bu tür stratejilerin akıllı ticaret ile piyasa bozulması arasındaki çizgiyi bulanıklaştırdığı yerlerde," dedi Singapur'daki Saxo Markets'in baş yatırım stratejisti Charu Chanana.

Ken Griffin'in Citadel Securities LLC ve Optiver dahil olmak üzere küresel yüksek frekanslı ticaret ve piyasa yapıcı firmaları, son yıllarda Hindistan'daki operasyonlarını genişletmek için acele ettiler.

Bireysel yatırımcı liderliğindeki patlama, opsiyon primlerinin Mart 2025'e kadar olan beş yılda 11 kat gibi inanılmaz bir artış gösterdiğini gördü.

Bir SEBI araştırmasına göre, bu çılgınlık, Mart 2024'te sona eren 12 ayda toplam 7 milyar dolarlık brüt kârı cebe indiren algoritmaları kullanan yabancı fonlar ve yerel tescilli firmalar için oldukça karlı oldu.

Tam tersine, düzenleyici, perakende yatırımcıların Mart 2024'e kadar olan üç yıl içinde vadeli işlem ve opsiyon ticaretinden $21 milyar eşdeğeri kaybettiğini tespit etti.

Bu küçük yatırımcıları korumak için SEBI, Kasım ayından bu yana opsiyon ticaretine daha yüksek minimum yatırım limitleri ve lot büyüklüklerinde artış dahil olmak üzere çeşitli kısıtlamalar getirdi.

Bu önlemler, bu yıl spekülatif ticaretin bir kısmının soğumasına yardımcı oldu. Jane Street'e karşı yapılan eylem, "aynı zamanda herkes için, özellikle de çok para kaybeden yerel oyuncular için eşit bir oyun alanı yaratacak" dedi.

DRChoksey FinServ Pvt.'nin genel müdürü Deven Choksey de hareketi övdü ancak daha fazlası için çağrıda bulundu ve "Bu SEBI tarafından iyi bir hamle, ancak piyasa bütünlüğünü korumak için daha düzeltici önlemlere ihtiyacımız var. Algos, HFT gibi mekanizmalar piyasalarda eşitsizlikler yaratıyor. Kurumların bir avantajı var."